20151224

Τὸ πλούσιον ἔλεος τοῦ πρόσφυγος Βρέφους Ἰησοῦ / του Πατριάρχη Βαρθολομαίου

Ἀδελφοὶ καὶ τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,

Ἡ γλυκύτης τῆς Ἁγίας Νυκτὸς τῶν Χριστουγέννων περιβάλλει καὶ πάλιν τὸν κόσμον. Καὶ ἐν μέσῳ τῶν ἀνθρωπίνων καμάτων καὶ πόνων, τῆς κρίσεως καὶ τῶν κρίσεων, τῶν παθῶν καὶ τῶν ἐχθροτήτων, τῶν ἀνησυχιῶν καὶ τῶν ἀπογοητεύσεων, προβάλλει μὲ τὴν ἰδίαν ὡς καὶ ἄλλοτε γοητείαν, πραγματικὸν καὶ σύγχρονον ὅσον ποτέ, τὸ μυστήριον τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ Θεοῦ, προτρεπόμενον ἵνα «δικαιοσύνην μάθωμεν οἱ ἐνοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς» (πρβλ. Ἠσ. κς΄, 9), ὅτι «ἐτέχθη ἡμῖν σήμερον Σωτήρ» (Λουκ. β΄, 11).

Ἀτυχῶς, ὅμως, κατὰ τὴν ἐποχήν μας, πολλοὶ ἄνθρωποι σκέπτονται ὅπως ὁ ἐκτελεστὴς ἐκεῖνος τῶν νηπίων Ἡρώδης, ὁ ἄνομος καὶ ἀδίστακος, καὶ ἐξολοθρεύουν τοὺς συνανθρώπους των διὰ ποικίλων τρόπων. Ὁ στρεβλωμένος ἀπὸ τὴν ἐγωκεντρικότητά του νοῦς τοῦ ἐξουσιαστοῦ τοῦ κόσμου τούτου, ὁ ὁποῖος προσωποποιεῖται εἰς τὸ φονικὸν πρόσωπον τοῦ Ἠρώδου, εἶδε παραδόξως κίνδυνον διὰ τὴν ὑπόστασίν του τὴν γέννησιν ἑνὸς ἀθώου Παιδίου. Καὶ ὡς καταλληλότερον τρόπον διὰ τὴν προφύλαξιν τῆς κοσμικῆς ἐξουσίας του ἀπὸ τὸν κίνδυνον, τὸν ὁποῖον ἐνέπνεεν εἰς αὐτόν –κατὰ τὴν ἄποψίν του- ἡ γέννησις τοῦ Παιδίου, ἐπέλεξε τὴν ἐξολόθρευσίν του.

Διὰ νὰ σωθῇ ἀπὸ τὰς φονικὰς διαθέσεις τὸ Βρέφος Ἰησοῦς, διὰ τὸ ὁποῖον ὡμίλησαν οἱ Ἄγγελοι, ἠναγκάσθη νὰ φύγῃ εἰς Αἴγυπτον, καταστὰν οὕτω, θὰ ἐλέγομεν μὲ τὴν ὁρολογίαν τῆς ἐποχῆς μας, «πολιτικὸς πρόσφυξ», ὁμοῦ μετὰ Μαρίας τῆς Μητρὸς Αὐτοῦ, τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου, καὶ τοῦ μνήστορος Ἰωσήφ.

Εἰς τὴν ἐποχήν μας, θεωρουμένην ὡς ἐποχὴν προόδου, πολλὰ παιδία ἀναγκάζονται νὰ καταστοῦν πρόσφυγες ἀκολουθοῦντα τοὺς γονεῖς των διὰ νὰ σώσουν τὴν ζωήν των, τὴν ὁποίαν ὑποβλέπουν ποικιλώνυμοι ἐχθροί των. Τὸ γεγονὸς τοῦτο, ἀποτελεῖ ὄνειδος διὰ τὸ ἀνθρώπινον γένος.

Διὸ καὶ ἐπὶ τῇ Γεννήσει τοῦ Παιδίου Ἰησοῦ, τοῦ ἀληθινοῦ λυτρωτοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν, διακηρύττομεν ἀπὸ τοῦ Ἁγιωτάτου Ἀποστολικοῦ καὶ Πατριαρχικοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου ὅτι αἱ κοινωνίαι πᾶσαι πρέπει νὰ ἐξασφαλίσουν τὴν ἀσφαλῆ ἀνάπτυξιν τῶν παιδίων καὶ νὰ σεβασθοῦν τὸ δικαίωμά των εἰς τὴν ζωήν, εἰς τὴν παιδείαν καὶ εἰς τὴν κανονικὴν ἀνάπτυξίν των, τὴν ὁποίαν ἠμπορεῖ νὰ ἐξασφαλίσῃ ἡ ἀνατροφὴ καὶ διαπαιδαγώγησίς των ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῆς παραδοσιακῆς οἰκογενείας, μὲ βάσιν τὰς ἀρχὰς τῆς ἀγάπης, τῆς φιλανθρωπίας, τῆς εἰρήνης, τῆς ἀλληλεγγύης, ἀγαθῶν τὰ ὁποῖα κομίζει εἰς ἡμᾶς σήμερον ὁ δι᾿ ἡμᾶς σαρκωθεὶς Κύριος.

Ὁ τεχθεὶς Σωτὴρ καλεῖ ὅλους νὰ ἀποδεχθῶμεν τὸ μήνυμα τοῦτο τῆς σωτηρίας τῶν ανθρώπων. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰς τὴν μακρὰν ἀνθρωπίνην ἱστορίαν οἱ λαοὶ ἐπραγματοποίησαν πολλὰς μετακινήσεις καὶ ἐποικισμούς. Ἠλπίζομεν ὅμως ὅτι, μετὰ τοὺς δύο παγκοσμίους πολέμους καὶ τὰς περὶ τῆς εἰρήνης διακηρύξεις ἐκκλησιαστικῶν καὶ πολιτικῶν ἡγετῶν καὶ ὀργανισμῶν, αἱ σύγχρονοι κοινωνίαι θὰ ἠδύναντο νὰ ἐξασφαλίσουν τὴν εἰρηνικὴν διαβίωσιν τῶν ἀνθρώπων εἰς τὰς χώρας των. Ἀτυχῶς, τὰ γεγονότα διαψεύδουν την ἐλπίδα, διότι μεγάλαι μᾶζαι ἀνθρώπων τὴν πρὸ τῆς ἀπειλῆς τῆς ἐξολοθρεύσεώς των ἀναγκάζονται νὰ λάβουν τὴν πικρὰν ὁδὸν τῆς προσφυγιᾶς.

Ἡ διαμορφουμένη αὕτη κατάστασις, μὲ τὸ διαρκῶς ὀγκούμενον κῦμα τῶν προσφύγων, αὐξάνει τὰς εὐθύνας ἡμῶν, ὅσων ἔχομεν εἰσέτι τὴν εὐλογίαν νὰ ζῶμεν εἰρηνικῶς καὶ μὲ κάποιαν ἄνεσιν, νὰ μὴ μένωμεν ἀναίσθητοι ἐνώπιον τοῦ καθημερινοῦ δράματος χιλιάδων συνανθρώπων μας, ἀλλὰ νὰ ἐκφράσωμεν εἰς αὐτοὺς τὴν ἔμπρακτον ἀλληλεγγύην καὶ ἀγάπην μας, μὲ τὴν βεβαιότητα ὅτι κάθε εὐεργεσία πρὸς αὐτοὺς ἀποβαίνει εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ τεχθέντος καὶ σάρκα λαβόντος Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, ὁ Ὁποῖος ἦλθεν εἰς τὸν κόσμον ὄχι ὡς βασιλεύς, ὄχι ὡς ἐξουσιαστής, ὄχι ὡς δυνάστης, ὄχι ὡς πλούσιος, ἀλλὰ ἐτέχθη ὡς γυμνὸν καὶ ἀνυπεράσπιστον Βρέφος, εἰς σμικρὸν σταῦλον, ἄνευ ἑστίας, ὅπως ζοῦν αὐτὴν τὴν στιγμὴν χιλιάδες συνανθρώπων μας, καὶ ἠναγκάσθη ἐκ τῶν πρώτων ἐτῶν τῆς ἐπιγείου ζωῆς Του νὰ ξενιτευθῇ εἰς χώραν μακράν, διὰ νὰ σωθῇ ἐκ τοῦ μίσους τοῦ Ἡρώδου. Τῶν νηπίων τῶν σημερινῶν προσφύγων, θὰ ἐλέγομεν, τὸ ἀθῷον αἷμα ἡ γῆ καὶ ἡ θάλασσα πίνουν, τοῦ δὲ Ἡρώδου ἡ ἀνασφαλὴς ψυχή «τὸ κρῖμα ἐδέξατο».

Αὐτὸ τὸ τεχθὲν καὶ εἰς Αἴγυπτον πορευόμενον Θεῖον Βρέφος εἶναι ὁ πραγματικὸς ὑπερασπιστὴς τῶν σημερινῶν προσφύγων, τῶν διωκομένων ὑπὸ τῶν συγχρόνων Ἡρωδῶν. Αὐτό, τὸ Βρέφος Ἰησοῦς, ὁ Θεὸς ἡμῶν, «ἐγένετο τοῖς ἀσθενέσιν ὡς ἀσθενής» (πρβλ. Α΄ Κορ.θ΄, 22), σύμμορφον πάντων ἡμῶν, τῶν ἀδυνάτων, τῶν ἐξουθενημένων, τῶν κινδυνευόντων, τῶν προσφύγων. Ἡ συμπαράστασις καὶ ἡβοήθεια ἡμῶν πρὸς τοὺς διωκομένους καὶ ἐκτοπιζομένους συνανθρώπους μας, ἀνεξαρτήτως φυλῆς, γένους καὶ θρησκείας, θὰ εἶναι διὰτὸν τεχθέντα Κύριον δῶρα πολυτιμότερα τῶν δώρων τῶν μάγων, θησαυροὶ τιμιώτεροι «χρυσοῦ καὶ λιβάνου καὶ σμύρνης» (πρβλ. Ματθ.β΄, 11), πλοῦτος πνευματικὸς ἀναφαίρετος καὶ μόνιμος, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ φθαρῇ ὅσοι αἰῶνες καὶ ἐὰν παρέλθουν, ἀλλὰ θὰ μᾶς ἀναμένῃ εἰς τὴν βασιλείαν τῶν Οὐρανῶν.

Ἂς προσφέρωμεν ἕκαστος ὅ,τι δυνάμεθα εἰς τὸν ἐν τῷ προσώπῳ τῶν προσφύγων ἀδελφῶν μας ὁρώμενον Κύριον. Ἂς προσφέρωμεν εἰς τὸν ἐν Βηθλεὲμ τικτόμενον σήμερον μικρὸν Χριστὸν αὐτὰ τὰ τίμια δῶρα τῆς ἀγάπης, τῆς θυσίας καὶ τῆς φιλανθρωπίας, μιμούμενοι τὴν Αὐτοῦ εὐσπλαγχνίαν, καὶ ἂς προσκυνήσωμεν Αὐτὸν μετὰ τῶν ἀγγέλων, τῶν μάγων, τῶν ἁπλοϊκῶνποιμένων, κράζοντες τό «δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῷ καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη, ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία» (Λουκ. β΄, 14), σὺν πᾶσι τοῖς Ἁγίοις.

Ἡ χάρις καὶ τὸ πλούσιον ἔλεος τοῦ πρόσφυγος Βρέφους Ἰησοῦ εἴησαν μετὰ πάντων ὑμῶν!

20151223

Ζούμε σε κομμουνιστική χώρα;

... "Ζούμε σε κάποια κομμουνιστική χώρα και δεν το ξέρω;.. Πρέπει να έχουμε όλοι τους ίδιους μισθούς;.. Η ΔΕΗ δεν είναι Δημόσιο... Είναι μία εταιρεία που ελέγχεται από το δημόσιο... Εκφράζω απόλυτα τους εργαζόμενους της ΔΕΗ... Τα κινήματα του 'δεν πληρώνω' το προηγούμενο διάστημα, έχουν φέρει την χώρα εδώ..." ... 
- Γ. Αδαμίδης, πρόεδρος ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ



Η κομμουνιστική χώρα

Φυσικά και δεν ζούμε σε κομμουνιστική χώρα, εννοεί ο Γ. Αδαμίδης. Άλλωστε κομμουνιστική χώρα δεν υπήρξε ποτέ. Ακόμα και η ηγεσία της Σοβιετικής Ένωσης γοργά γοργά φρόντισε να πολλαπλασιάσει τις αποδοχές και τα προνόμια συγκεκριμένων ομάδων σε σχέση με ό,τι απολάμβαναν οι απλοί πολίτες. Στον "υπαρκτό σοσιαλισμό", με λίγα λόγια, διαμορφώθηκαν σχεδόν αυτόματα κυρίαρχες τάξεις που έλεγχαν τα μέσα παραγωγής και τις τεχνογνωσίες χρησιμοποιώντας τις προς όφελός τους.
Η κομμουνιστική χώρα όμως υπήρξε και παραμένει το πλέον λογικό ζητούμενο για κάθε δούλο, χαμηλόμισθο ή αποκλεισμένο, μαζί και για κάθε άνθρωπο που δεν θέλει να είναι ενταγμένος στις τάξεις των κυρίαρχων, αλλά ούτε και στα μυθεύματά τους.
Ο Γ. Αδαμίδης "εκφράζοντας απόλυτα τους εργαζόμενους της ΔΕΗ", επιβεβαιώνει εδώ πως οι ανισότητες και οι μηχανισμοί δημιουργίας τους δεν μπορούν να περιγραφούν ικανοποιητικά μέσα από τα απλουστευμένα σχήματα καπιταλιστές-προλετάριοι, εκμεταλλευτές-εργαζόμενοι. Αναδεικνύει ακόμα το προφανές πως, ένα κίνημα που διεκδικεί την κατάργηση των ανισοτήτων και των μηχανισμών που τις συντηρούν, μπορεί να γίνει πειστικό μόνο αν εδραιωθεί πάνω στην εφαρμογή κανόνων ισοτιμίας, πρώτ' απ' όλα από όσους συμμετέχουν σε αυτό και με τρόπο χειροπιαστό και οφθαλμοφανή για ολόκληρη την κοινωνία.

Δημόσια Επιχείρηση Ηλεκτρισμού Α.Ε.

Μια δημόσια Ανώνυμη Εταιρεία αποτελεί σχήμα αντιφατικό και οξύμωρο του οποίου ωστόσο την επινόηση δεν αναλογεί να αποδώσουμε στον Γ. Αδαμίδη. Μπορούμε όμως να γελάσουμε ενθυμούμενοι κραυγές δικές του και τέτοιων ανθρώπων πως "η ΔΕΗ δεν είναι για πούλημα".
Παρακάμπτοντας τέτοια αστεία και παράδοξα, αναδεικνύονται ερωτήματα κρίσιμα τα οποία όσο αποφεύγουμε να απαντήσουμε εμμέσως συμμετέχουμε στην εδραίωση της κοινωνίας των ανισοτήτων: τί είναι Δημόσιο; τί σημαίνει εργασία στο Δημόσιο; με ποιό τρόπο η λειτουργία του Δημόσιου μπορεί να γίνεται εργαλείο εδραίωσης ή ακύρωσης κοινωνικών ανισοτήτων;
Χωρίς αμφιβολία ο Γ. Αδαμίδης δεν είναι καπιταλιστής, ούτε βέβαια και οι συνάδελφοί του τους οποίους, όπως λέει, εκφράζει απόλυτα. Είναι όμως, εξίσου αναμφίβολα, συνηθισμένο πολλοί άνθρωποι, από καθαρή ιδιοτέλεια και συμφέρον, να προσκολλούνται στα μυθεύματα των κυρίαρχων που δεν διστάζουν να ποινικοποιούν κάθε φωνή που εξεγείρεται υπενθυμίζοντας τις στοιχειώδεις υποχρεώσεις κάθε Κράτους προς τους πολίτες του με βάση την Οικουμενική Διακήρυξη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα.

20151210

Ο Προμηθέας Ευεργέτης, ο Προμηθέας Δεσμώτης και ο Προμηθέας Ελεύθερος ή Νεκρός

Ο Προμηθέας, ευεργέτης

Τα ίχνη από τους οικισμούς της Νεολιθικής περιόδου υποδηλώνουν την διαδεδομένη ύπαρξη εμπορίου, την κοινοκτημοσύνη των κοπαδιών και της παραγωγής, καθώς και την απουσία κεντρικής διοίκησης.[1]
Μπορούμε να φανταστούμε τους ανθρώπους εκείνη την μεγάλη περίοδο -τόσο σε διάρκεια όσο και σε σημασία για την εξέλιξη του ανθρώπινου πολιτισμού, να διαμορφώνουν εμπορικά δίκτυα από την Κασπία μέχρι την Μεσόγειο και γύρω από όλα τα ποτάμια συμπλέγματα, συνδέοντας χιλιάδες κοινότητες, η καθεμία από τις οποίες είχε τα ιδιαίτερα πολιτισμικά, γλωσσικά και οργανωτικά χαρακτηριστικά της.
Μπορούμε να φανταστούμε τους ανθρώπους εκείνη την περίοδο να δίνουν μάχη με τις δεισιδαιμονίες τους, να ανταλλάσσουν αγαθά και γνώσεις, και να προσθέτουν ολοένα νέα, δυναμικά χαρακτηριστικά στον ανθρώπινο πολιτισμό.

Το επίτευγμα της ελεύθερης μετακίνησης ανθρώπων, ενδεχομένως με αφορμή ή πρόφαση την ανταλλαγή αγαθών και γνώσεων, αποτελεί κομβικό σημείο για τον ανθρώπινο πολιτισμό καθοριστικό για την μετέπειτα εξέλιξη της ανθρωπότητας.
Αυτό το επίτευγμα βασίστηκε στις ικανότητες και τα ήδη -ως ένα σημείο- ανεπτυγμένα χαρακτηριστικά των ανθρώπων να επινοούν, να επικοινωνούν, να συνυπάρχουν ισότιμα και ειρηνικά, να εμπιστεύονται, και να συνεργάζονται.

Είναι αξιοσημείωτο πως οι άνθρωποι, από τα αρχαία ακόμα χρόνια, έχουν επίγνωση αυτής της πολιτισμικής επανάστασης που συντελέστηκε, καθώς και του καθοριστικού ρόλου που έπαιξε στην ζωή τους. Για αυτό την προσωποποίησαν και της απέδωσαν την μυθική μορφή του Προμηθέα, ο οποίος εμφανίζεται να συμπαραστέκεται στους ανθρώπους ώστε να ανυψωθούν από την κατάσταση του ζώου, δίνοντάς τους την φωτιά και γνώσεις για να φτιάχνουν εργαλεία και να καλλιεργούν την γη, και αυτό χωρίς να ζητήσει κανένα αντάλλαγμα, παρά μόνο από λύπηση για την αδυναμία τους.

Ο Προμηθέας, δεσμώτης

Εξίσου από τα αρχαία χρόνια, οι άνθρωποι γνωρίζουν πως η γνώση και τα αγαθά που μέχρι πρότινος ήταν στην διάθεση όλων ευεργετώντας τους, έγιναν κάποια στιγμή, με βίαιο τρόπο, κτήμα μιας νεοσύστατης εξουσίας που τα δέσμευσε για να τα χρησιμοποιεί αποκλειστικά προς όφελός της.
Αυτή η πρωτοεμφανιζόμενη εξουσία, που προσωποποιείται στην μορφή του Ολύμπιου Δία, διέταξε το Κράτος και την Βία να αλυσσοδέσουν τον Προμηθέα στα απρόσιτα βράχια του Καύκασου, τιμωρώντας τον για την γενναιοδωρία και την μεγαλοψυχία του.
Όπως και οι αρχαίοι, πολύ περισσότερο και εμείς, γνωρίζουμε πως έκτοτε, αυτή η εξουσία όχι απλά χρησιμοποιεί την γνώση και τα αγαθά προς όφελός της, αλλά και πως τα μετατρέπει στο μέσο με το οποίο υποδουλώνει τους άλλους ανθρώπους για να τους απομυζεί, μεταμορφώνοντάς τους σε παραγωγικά κοπάδια της.

Από που προήλθε όμως αυτή η δυναστική και βίαιη εξουσία, η οποία κατάφερε να περιορίσει και να ανατρέψει προς όφελός της το μεγαλύτερο ίσως επίτευγμα της ανθρωπότητας το οποίο δεν είναι άλλο από την ειρηνική συνύπαρξη και την ελεύθερη μετακίνηση, ανθρώπων, αγαθών και γνώσεων;
Στην διδασκαλία του μύθου του Προμηθέα δεν μου έτυχε ποτέ να ακούσω αυτό το ερώτημα: τί εκπροσωπεί η εξουσία του Δία; τί εκπροσωπεί η εισαγωγή της κάποια στιγμή στον μυθολογικό χρόνο; τί εκπροσωπεί η βίαιη απομόνωση και τιμωρία τού Προμηθέα;

Πώς λοιπόν ξεφύτρωσε η εξουσία στις κοινότητες των ανθρώπων ενώ γνωρίζουμε πως αυτό που καταρχήν ανέπτυξε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του είδους μας υπήρξε η κατάργηση της ζωικής εξουσίας και η διαμόρφωση κανόνων ισοτιμίας; Με ποια διαδικασία σε μια κοινότητα με ανεπτυγμένα αυτά τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά μπόρεσε να ξεπηδήσει μια εξουσία που στράφηκε ενάντια στα υπόλοιπα μέλη της κοινότητας;

Εδώ και πάνω από 150 χρόνια, γνωρίζουμε πάρα πολλά για το πώς οι άνθρωποι, στις κοινότητες που ονομάζουμε πρωτόγονες, αντιμετώπιζαν αυτούς στους οποίους ανέθεταν κάποια μορφή εξουσίας και με πόση σχολαστικότητα διαφύλασσαν την μεταξύ τους ισοτιμία. Η διαφύλαξη της ισοτιμίας αποτελεί τον σκοπό της τοτεμικής παράδοσης και την -εν μέσω δεισιδαιμονικού σκοταδιού- αφετηρία του ανθρώπινου πολιτισμού, των μετέπειτα θρησκειών και των νόμων. Ακόμα και ο τίτλος του "βασιλιά" όταν αυτός υπήρχε σε τέτοιες κοινότητες, είχε περιεχόμενο τελείως διαφορετικό από αυτό που αντιλαμβανόμαστε εμείς, και ήταν ένας τίτλος τουλάχιστον επισφαλής για τον κάτοχό του.[2] Είναι μάλλον απίθανο να μπόρεσε μέσα από κοινότητες με αυτά τα πολιτισμικά χαρακτηριστικά να ξεπηδήσει μια δυναστική εξουσία, καταφέρνοντας τελικά να επιβληθεί σε ανθρώπους που πρώτη μέριμνα είχαν την διαφύλαξη της ισοτιμίας.

Τί μπορεί να συνέβη λοιπόν;

Γνωρίζουμε πως πριν από 5.000 χρόνια οι οικισμοί στα νησιά των Κυκλάδων ήταν παραλιακοί, ανοχύρωτοι και αυτοδιοίκητοι.[3] Μετά από μόλις 700 χρόνια όμως, αυτοί οι οικισμοί παρουσιάζουν στοιχεία καταστροφής ενώ νέοι οικισμοί ανεγείρονται σε λόφους και στην ενδοχώρα των νησιών μόνο που πολύ συχνά παρουσιάζονται με στοιχεία οχύρωσης.
Μέσα σε αυτά τα 700 χρόνια μια νέα ανακάλυψη των ανθρώπων μοιάζει να επεκτάθηκε μέχρι τις Κυκλάδες: η επιβίωση μέσα από τον πόλεμο και την κλοπή της παραγωγής των συνεργατικών ανθρώπων. Ο πολιτισμός της συνεργασίας και του Προμηθέα που για χιλιάδες χρόνια ενίσχυσε την θέση των αδύναμων μέσα στην φύση ανθρώπων, ανυψώνοντάς τους από την κατάσταση του ζώου, δέχεται ένα ισχυρό χτύπημα στο οποίο όμως δεν έχει κάποιο μέσο να αμυνθεί πέρα από το να ενσωματώσει τα χαρακτηριστικά του επιτιθέμενου. Η ανθρωπότητα, σε αυτό το στάδιο της εξέλιξής της, επαναφέρει την ζωική δύναμη ως κριτήριο για την κοινωνική οργάνωση ξεκινώντας μια μακρόχρονη διαδικασία αναίρεσης των πρότερων σπουδαίων επιτευγμάτων της.

Θα ήταν παράδοξο, οι άνθρωποι επιλέγοντας ή εξαναγκαζόμενοι στην επαναφορά της ζωικής ισχύος ως κύριο ρυθμιστή της δυνατότητάς τους να επιβιώσουν και να ευημερήσουν, να μην εξαντλούσαν σε αυτήν την κατεύθυνση τα όρια της επινοητικότητάς τους.
Γνωρίζουμε λοιπόν πως "πριν από 2.900 χρόνια οι Ασσύριοι βασιλείς έστελναν τους στρατούς τους να κατακτήσουν νέα εδάφη. Για πάνω από 300 χρόνια η Μεσοποταμία και χώρες προς τα ανατολικά και τα δυτικά έγιναν μέρος της Ασσυριακής αυτοκρατορίας. Οι κατακτήσεις αυτές έφερναν πλούτη.
Οι χώρες που είχαν κατακτηθεί από τον Ασσυριακό στρατό έπρεπε να πληρώνουν φόρους στον βασιλιά κάθε χρόνο. Εάν επαναστατούσαν ενάντια στην αρχή του, ή αρνούνταν να πληρώσουν φόρους, ο βασιλιάς θα έστελνε τον στρατό του εναντίον τους.
Υπήρχαν λίγοι στρατοί που θα μπορούσαν να νικήσουν τους Ασσύριους καθώς ήταν καλά εκπαιδευμένοι και εξοπλισμένοι." [4]

Η πειρατεία λοιπόν, 1.500 χρόνια μετά από τις καταστροφικές επιδρομές στους οικισμούς των Κυκλάδων δεν περιορίζεται πια στην κλοπή της παραγωγής των συνεργατικών ανθρώπων, αλλά έχει αποκτήσει και νέα χαρακτηριστικά. Την πλήρη υποδούλωση των συνεργατικών ανθρώπων και την συστηματική απομύζησή τους.
Ο βασιλιάς πλέον δεν είναι αυτός που χρησιμοποιείται από την κοινότητα για να την υπηρετεί και ο οποίος θα θυσιαστεί αν θεωρηθεί ότι δεν το κάνει καλά, αλλά έχει αναχθεί στον άνακτα με δικαίωμα στην ζωή και των θάνατο των υποτελών και υπηκόων του.

Οι πόλεις του ελλαδικού χώρου της αρχαιότητας, με τα ειδιαίτερα η καθεμία πολιτειακά χαρακτηριστικά της, την ιστορία, την μυθολογία και την τέχνη τους, αποτελούν ένα πεδίο μελέτης στο οποίο διαγράφεται η ένταση της αντιπαράθεσης μεταξύ, από την μία των παραδόσεων και του πολιτισμού της ισοτιμίας και, από την άλλη, των αναδυόμενων δυνάμεων της κυριαρχικότητας.
Αυτή η πρώτη αντιπαράθεση που ξεκινά στον μυθικό χρόνο του αλυσσοδεσίματος του Προμηθέα, ολοκληρώνεται σε πραγματικό χρόνο, κατά τον μεσαίωνα, με την οριστική ήττα των δυνάμεων της ισοτιμίας που εκδηλώνεται με την αποτυχία των πρωτοχριστιανικών κινημάτων, τα οποία αν και αρχικά έφεραν όλες τις προγονικές, τοτεμικές δεσμεύσεις στην αδελφική ισοτιμία, εντέλει, διέγραψαν για πάντα αυτή την πολιτισμική ανάμνηση παραδίδοντας παλιές και νέες δεισιδαιμονίες στην υπηρεσία των κυρίαρχων ομάδων.

Ο Προμηθέας, έκτοτε, παραμένει λησμονημένος στην απομόνωσή του, ενώ κάθε άνθρωπος γεννιέται αποκομμένος από τον πολιτισμικό ομφάλιο λώρο που, κάτω από άλλες συνθήκες, θα μπορούσε να τον συνδέει ισότιμα με τους άλλους ανθρώπους.
Ο Προμηθέας από την θέση του, το μόνο που μπορεί να κάνει είναι να παρατηρεί τους ανθρώπους να σπαράσσονται από φονικούς ανταγωνισμούς προκειμένου να συντηρούν τον φαύλο κύκλο της κυριαρχικότητας, οδεύοντας μοιραία στην καταστροφή τους.

Ο Προμηθέας, ελεύθερος ή νεκρός

Οι άνθρωποι που, για τον ένα ή τον άλλο λόγο, διαβλέπουν την μοίρα που τους επιφυλάσσεται, αν και αποκομμένοι από κάθε προγονική παράδοση ισοτιμίας και εμποτισμένοι οι ίδιοι στις διδασκαλίες των κυρίαρχων που παρουσιάζουν τον κόσμο τους ως αυτονόητο και ως μόνη δυνατότητα, πασχίζουν να αναδείξουν από την αρχή  κανόνες ισοτιμίας. Γιατί, όπως και στο παρελθόν κάποια στιγμή η επιλογή της ισοτιμίας στάθηκε η μόνη που θα επέτρεπε στο ανθρώπινο είδος να αντεπεξέλθει στις αντίξοες συνθήκες της φύσης, το ίδιο ισχύει και τώρα.
Χρησιμοποιώντας την γνώση και τα εργαλεία ως μέσα επιβολής και καταναγκασμού, αποδεχόμαστε πως τα ανθρώπινα όντα είναι θηρία που αντί για κέρατα έχουν έναν εγκέφαλο που τους επιτρέπει να κατασκευάζουν αντικείμενα πιο αποτελεσματικά και πιο τρομακτικά, ακόμα και από τα πιο φονικά δόντια ενός θηρίου. Κυρίως όμως αποδεχόμαστε ότι ως άνθρωποι δεν είμαστε ικανοί να πετύχουμε κάτι σπουδαιότερο για τον εαυτό μας, όπως η εξασφάλιση της ειρήνης και της ευημερίας και να καθορίσουμε το μέλλον μας αντίστοιχα.

Πώς όμως οι πρωτόγονοι άνθρωποι κατάφεραν ένα τόσο σπουδαίο πολιτισμικό επίτευγμα το οποίο με καθοριστικό τρόπο επηρέασε την πορεία της ανθρωπότητας, το οποίο, ωστόσο, εμείς οι προηγμένοι όπως θεωρούμε τους εαυτούς μας, δυσκολευόμαστε τόσο πολύ να προσεγγίσουμε;

Να αποσαφηνίσουμε καταρχήν πως καμμία τεχνολογική πρόοδος δεν σηματοδοτεί ταυτόχρονα πολιτισμική πρόοδο αν δεν συνδέεται με την εξασφάλιση της ειρήνης και της ισότιμης ευημερίας για όλους. Κάθε άλλο μάλιστα, αν κοιτάξουμε με θάρρος τον κόσμο μας, και τον εαυτό μας μαζί, θα αναγνωρίσουμε πως η επιλογή της καθήλωσης του Προμηθέα ισοδυναμεί με την καθήλωση των ιδιαίτερων ανθρώπινων χαρακτηριστικών μας, με αποτέλεσμα έκτοτε να οδεύουμε προς την κατάσταση του ζώου. Γιατί η μόνη πραγματικά διαφοροποίηση των ανθρώπων από τον κόσμο των ζώων, δεν είναι η ικανότητά μας να μεγεθύνουμε απεριόριστα την ανισότητα μεταξύ των κυρίαρχων με τους υποταγμένους, αλλά η ικανότητα να διαβλέπουμε τις επιπτώσεις που θα έχει η μία ή η άλλη επιλογή μας πάνω στο κοινό μέλλον, και έτσι ανάλογα να επικοινωνούμε και να συνεργαζόμαστε για να το κατευθύνουμε.  

Αν δεν βρούμε τον τρόπο να διακόψουμε τον φαύλο κύκλο του ανταγωνισμού και της βίας και αν δεν καταφέρουμε να απελευθερώσουμε τον Προμηθέα, δηλαδή την ελεύθερη χρήση και διασπορά της γνώσης και των εργαλείων, μέσα σε ένα πλαίσιο που να λειτουργεί προς όφελος όλων με ισότιμο τρόπο, αργά ή γρήγορα ο ανταγωνιστικός κόσμος που απαιτεί την διαρκή μεγέθυνση θα εξαντληθεί τρώγοντας τις σάρκες του και θα καταρρεύσει.

Και πάλι όμως, αφού χιλιάδες και εκατομμύρια άνθρωποι βιώνουν ήδη εδώ και κάποιες χιλιετίες την κατάρρευση ως προσωπική υπόθεση, γιατί αδυνατούμε να κάνουμε το βήμα να απαλλαγούμε από αυτήν;

Η απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα είναι απλή: οι πρωτόγονοι άνθρωποι εξασφαλίζοντας την ισοτιμία είχαν εξασφαλίσει πως οι επιπτώσεις μιας τραγωδίας θα έπεφταν εξίσου πάνω στον καθένα και άρα ήταν συμφέρον του καθενός να εργαστεί μαζί με τους άλλους για να την αποτρέψει. Αλλά ακόμα και αν ήταν αδύνατον να αποτραπεί μια καταστροφή, το πολιτισμικό και δεισιδαιμονικό πλαίσιο κανόνων, επέβαλλε και πάλι το μοίρασμα των βαρών και την συνεργασία.

Αντίθετα, στον δικό μας κόσμο, η ανεξέλεγκτη μεγέθυνση των ανισοτήτων εξασφαλίζει πως οι κυρίαρχοι θα παραμένουν ανεπηρέαστοι από τις τραγωδίες που βιώνουν τα ανθρώπινα κοπάδια τους. Μάλιστα, όσο πιο μεγάλη γίνεται η ανισότητα τόσο οι κυρίαρχοι μοιάζει να αισθάνονται πιο βέβαιοι πως ο δικός τους κόσμος θα μείνει ανεπηρέαστος όποιο και αν είναι το μέγεθος μιας επερχόμενης καταστροφής. Επιπλέον, τα ανθρώπινα κοπάδια είναι για τους κυρίαρχους αναλώσιμα, γίνονται για παράδειγμα με σχετική ευκολία στρατιώτες και εξαϋλώνονται από βόμβες των οποίων το εμπόριο αποφέρει μυθικά κέρδη. Οι κυρίαρχοι μπορούν να σχεδιάζουν καταφύγια μετά από πυρηνικό πόλεμο, αλλά και διαστημόπλοια για να ζήσουν στο διάστημα αν τελικά καταστραφεί ανεπιστρεπτί ο πλανήτης. Δεν κινητοποιούνται όμως να πετύχουν την αποφυγή ενός πυρηνικού πολέμου, ή να εξασφαλίσουν πως ο πλανήτης δεν θα καταστραφεί.

Σήμερα μοιάζει αδύνατο να υπάρξει στην συνείδηση όλων των ανθρώπων κάποια προφανής κοινή μοίρα που θα τους κινητοποιούσε να συνεργαστούν ισότιμα για να την κατευθύνουν προς όφελος τους. Αυτό είναι το ανυπέρβλητο εμπόδιο που συναντούμε, στις προσπάθειές μας να κατευθύνουμε τις κοινωνίες μας προς την ειρήνη και την αμοιβαία ευημερία. Εφόσον δε, σταθεί αδύνατο ως άνθρωποι να παρέμβουμε στα μελλούμενα, αυτά αναγκαστικά θα προέλθουν από τις δυνάμεις της "φυσικής επιλογής" που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο και με εργαλείο τις απεριόριστες καταστροφικές δυνάμεις της φύσης [σε αυτές να συμπεριλάβουμε και τις κυριαρχικές-ζωικές συμπεριφορές των ανθρώπων] οι ανισότητες θα καταρρεύσουν βίαια για να ξεκινήσουν νέες διαδρομές πέρα από τον οποιονδήποτε έλεγχό μας.

Σημειώσεις
[1] http://proxeiro-tetradio.blogspot.gr/2015/11/blog-post.html
[2] http://proxeiro-tetradio.blogspot.gr/2015/08/blog-post_31.html
[3] http://proxeiro-tetradio.blogspot.gr/2015/11/blog-post.html
[4] http://www.mesopotamia.co.uk/warfare/home_set.html

20151209

Venezuela, France, U.S.: Responsibility Is Ours / By Michael Albert

Venezuela, France, U.S.: Responsibility Is OursBy Michael Albert
When failures occur, progress requires taking responsibility for what one could have done differently and then making changes. After all, going forward, one can change what one does – but one cannot magically cause others, with opposite agendas, to change what they do. Nonetheless, instead of assessing ourselves to find where we can make changes too often we blame those we abhor, where changes are out of reach.

In France, fascists are racking up major gains. We blame the fascists for doing what they are conceived, constructed, and disposed to do, and for what we can easily predict they will do. We blame the voters, as well – for acquiescence to the thuggish appeals. But as the horrific votes mount up, even in poor regions, do we who have humane and much more than simply anti-fascist agendas acknowledge that it means we haven’t reached the people in those regions with even a rudimentary understanding of the forces arrayed against them and of the social and moral implications of their supporting fascist policy?

In the U.S., same question arises. Trump, another fascist thug, tramples truth, dignity, and reason, openly spouts racist drivel and blatantly fabricates nonsense, and we blame him and along with him everyone who buys his shenanigans. But do we ask how circumstances have gotten to the point where this is possible – and, even more important, what we could have been doing differently over the years, so there wouldn’t have been an audience for Trump-ish sentiments? This is serious. Much of his support is white working class folks, I think mainly over thirty or forty years of age. Isn’t that a constituency, indeed, arguably the constituency, that left organizers, writers, and activists of all kinds should have been addressing for decades? These folks are upset in considerable part about perfectly reasonable things – low income, subordination, health problems, alienation of all kinds, crime, and so on, and yes, they are also buying into taking it out on Muslims and blacks while celebrating a billionaire. So don’t we have to ask, how can the left have been so unable to reach people whose objective interests are to side with left projects, and who even feel many of those interests, so much so that a thug like Trump attracts them and Sanders doesn’t, even for a minute? To say they have the media is true. But why don’t we have more?

In Venezuela, after a decade and a half of left government policy, the voting electorate – in a very high turnout election – has supported the right wing opposition, thereby bringing on crisis and, if the opposition has its way, gutting redistributive programs and grass roots dignity and participation. Will our side mainly tally the score and only blame outside interference, economic warfare, etc., all of which has been quite real but also inevitably predictable, or will our side mainly acknowledge we made grave mistakes in how we dealt with corporate and other elite elements of society over the long span of our empowerment? And not only in dealing with technical matters like exchange rates, but in not reaching out with organizers day to day, over and over, to communities of opposition, literally in their neighborhoods and schools – the young there, the poor there, even as their numbers and alienation grew?

If you are like me, the results in Venezuela, even knowing they were coming, pummel your humanity and reason. If the results don’t hurt intensely, well, they should, assuming, that is, that you are concerned with human well being in Venezuela, in the U.S., and in the whole world.

To reduce such hurt, all too often we do the opposite of what is needed instead of diligently proposing steps we can take that can that will yield better results, we ceaselessly bemoan admittedly horribly oppressive steps that others take. Yes, the economic disruptions the Venezuelan economy has endured are the major factor fueling discontent and harsh election results. But these disruptions have been a predictable response to the Bolivarian path forward. If success was possible at all, than it had to be achieved not via the disruptions not occurring, but via the Bolivarians handling the disruptions differently, both to weaken their effects and to inspire further gains. To say the economic disruptions won is technically true, but taken in isolation it does nothing to ward off future instances. Instead it tells the perpetrators you did you work very effectively. Your machinations succeeded. Be ready to do it again for your vile interests.

Complaining that the monster is monstrous may be needed in order to inform those who don’t know, but it is not itself a way forward. Finding our own flaws, painful as that may be, can reveal ways forward.

In Venezuela , France, the U.S., and pretty much everywhere else, self assessment is the real task, plus acting on carefully reasoned insights.

Lack of public consciousness is part of the mess we are in, so do we focus on organizing our resources and talents in a way that can redress that deficit? Or does each progressive media outlet, each progressive blogger and commenter, and each organizing project just persist in doing what it has been doing all along rather than finding new ways to improve and multiply our collective communications?

Commercial social media is demolishing focus and clarity, destroying attention span and sincere empathetic human communication, and spying on every nook and cranny of our lives. Do we work to create our own social media to take its place?

Finances are scarce across the left. Do we work together to find new mechanisms that can finance projects better than those now used, particularly so we all benefit rather than literally competing for donations? Or do we each operate in pristine isolation, barely different in this regard than how competing corporations regard one another?

Lack of hope is a huge problem. Do we offer informed hope by our tone and focus? Lack of solidarity fragments us. Do we foster and display solidarity in our mutual relations and create structures that will further it? Lack of organization constrains our reach and power. Do we create new multi-focus, multi-tactic, truly welcoming organization?

Lack of participation. Do we welcome participants? Lack of vision for a better future and a steadily enlarging understanding of what we can do to move toward that future. Do we develop and convey compelling vision and strategy? Lack of tools under humane and participatory control, not corporate control, for all of this. Do we create and sustain it?

Even in Venezuela, in power, or in Greece, for that matter, albeit in power for a much shorter period, much less in places like France and the U.S., do we sincerely look at ourselves not seeking to levy blame on others simply so we can somehow side step it, but seeking to find areas for improvement? Do we then act on what we find, however different what it calls for may be then what we are used to doing? Absent this, more of this, tireless, creative, attention to this, is it any wonder France, the U.S., and even Venezuela suffer what appears to be modern day goose stepping thugs in suicidal celebratory array?

>>
I would add to Albert's article a few thoughts coming from the Greek experience:

1.
Left in Greece focuses on the demand of Rights and money for various groups of workers independently. This is proved to be catastrophic for the causes of the left.
To begin with, money is not a left value, and so, if the left focuses on money there is no alternative value suggested to the society.
Then, supporting and promoting specific-group benefits, tears apart the unity of the workers and turns one group against the others.
Therefor, by now, for these [and even more reasons if we get to a deeper analysis], the fact that the System is still functioning, is in the responsibility of the left movements as well.

2.
Left puts no effort or support in grass-root attempts on making a better living in the neighborhoods which relates to forming participant communities and, most important, questioning local authorities. In other words, in one hand, left does not teach personal responsibility and in the other, does not give obvious examples of practicing true democracy and equality. The fact that the existing Greek laws offer a vast supportive background for such attempts [existing due to the efforts of the left] makes this even more outrageous.

3.
Left and anarchist groups in Greece are authoritarian in a way that exceeds even the State authoritarianism. The failure to succeed unity of the movements ends to the failure to convince the society on the interest of the left and the anarchists for a democratic society. It's plain logic: if imposing your ideas is your only notion, if you don't care to practice co-existence and discourse, then you prove that even Capitalism is a safer social environment than the one you propose.
Especially regarding the left, itself is organized in an absolutely authoritarian manner which allows total freedom to leaderships even to completely betray the left causes, no matter where the framework of the movement originally stands.

4.
There is no emerging revolutionary theory coming out of the huge experience of the social movements and the amazing knowledge that sciences make available day by day. Social theory inevitably relates to answering questions, equally, on the meaning of life and the history of social formation, beginning from the Stone Age. Approaching humans and human societies as predictable equipment and machinery, has proved to give no help either to capitalists or revolutionaries.

5.
In conclusion, tremendous energy of young people willing to act for change, is trapped in the narrow views of out-of-time dogmas and practices. Even worse, it doesn't seem that there is any kind of will coming from the specific movements to question these out-of-time dogmas and practices.
If progressiveness, however, no matter what its name will be, does not find its way out to the society, then simply -sooner or later- our human characteristics will be defeated, leaving Prometheus without any hope, for ever chained on Caucasus observing his torturers, Might [Κράτος-State] and Violence, leading humanity to collapse.


>>
A very short note on the perception that ΣΥΡΙΖΑ is a left party:

This government has already achieved in favor of the European and Greek oligarchy things that any other government wouldn't even imagine to propose to the society.
There is no left in TINA and there is no left in not using the crisis in order to explain and reveal to the people the class order of the society.
The staff of this government is focused in maintaining the order of the establishment allowing the least possible losses to occur. Making changes in gay rights and prisoner rights is definitely important and progressive but not what will define a policy as left.

Also, there is nothing left in having rich people running the government if not putting their wealth to serve the cause. There is nothing left in using power to gain personal privileges or to maintain power. There is also nothing left in sending one's kids to private schools when the same person appears to work in favor of those who will send their kids to public schools.

Many people in Greece have lived close to people who led their lives to be crushed while struggling for things that would benefit the majority. To them ΣΥΡΙΖΑ is nothing more than a corporate trick, similar to promoting regular soap as the ultimate cleanser for all stains.
ΣΥΡΙΖΑ, in total, reverses the content of left as a possibility for social change both in personal and social aspect.

I will close this note with a quote from an interview of the former Parliament President, Ζ. Konstantopoulou [Aug. 31st 2015].
"... Λυπάμαι που υπήρξαν σύντροφοι μου που από θέσεις υπουργικές δεν βρήκαν τη δύναμη να υπερασπιστούν τη λογική η Βουλή να μην είναι άντρο υπηρεσιών. ..."
"... I am sorry for having comrades of mine who from ministerial positions didn't have the strength to defend the notion that the parliament is not a den for intelligence services..."

20151118

Είμαστε αυτό που μαθαίνουμε [κατά κύριο λόγο]

... «Ο ανθρώπινος εγκέφαλος φαίνεται να ανταποκρίνεται πολύ περισσότερο στις περιβαλλοντικές επιρροές. Είναι κάτι που διευκολύνει τη συνεχή προσαρμογή του εγκεφάλου μας και της συμπεριφοράς μας σε ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον, που περιλαμβάνει την κοινωνία και τον πολιτισμό» ...

http://www.msn.com/el-gr/news/techandscience/%ce%b3%ce%b9%ce%b1%cf%84%ce%af-%ce%bf%ce%b9-%ce%ac%ce%bd%ce%b8%cf%81%cf%89%cf%80%ce%bf%ce%b9-%ce%b5%ce%af%ce%bd%ce%b1%ce%b9-%cf%80%ce%b9%ce%bf-%c2%ab%ce%b1%ce%bd%ce%bf%ce%b9%cf%87%cf%84%cf%8c%ce%bc%cf%85%ce%b1%ce%bb%ce%bf%ce%b9%c2%bb-%ce%b1%cf%80%cf%8c-%cf%84%ce%bf%cf%85%cf%82-%cf%87%ce%b9%ce%bc%cf%80%ce%b1%cf%84%ce%b6%ce%ae%ce%b4%ce%b5%cf%82/ar-BBn8Xbi?li=AAaiyQR&ocid=iehp

20151110

Συνέντευξη / της Ζωής Κωνσταντοπούλου, 31 Αυγούστου 2015

"... Λυπάμαι που υπήρξαν σύντροφοι μου που από θέσεις υπουργικές δεν βρήκαν τη δύναμη να υπερασπιστούν τη λογική η Βουλή να μην είναι άνδρο υπηρεσιών. ..."

http://news247.gr/eidiseis/politiki/kwnstantopouloy-menw-aneksarthth-syntassomai-me-th-la-e-eipe-psemata-o-a-tsipras.3639586.html?utm_source=News247&utm_medium=MintaXasete_article&utm_campaign=24MediaWidget

Συνέντευξη Τύπου για τις επόμενες πολιτικές της κινήσεις έδωσε η Ζωή Κωνσταντοπούλου, μιλώντας το μεσημέρι της Δευτέρας [31 Αυγούστου 2015] στην αίθουσα της ΕΣΗΕΑ.

20151103

Η αξία της γνώσης / Νεολιθικοί οικισμοί στις Κυκλάδες

... Δε γνωρίζουμε αν οι άνθρωποι είχαν ατομική ιδιοκτησία της γης. Το πιο πιθανό είναι ότι η γη ανήκε συλλογικά στην κοινότητα. Τα νεολιθικά κοπάδια, από οικόσιτα ζώα, πρέπει να ήταν μικρά. Την ευθύνη για τη βοσκή τους μπορεί να την είχε ολόκληρη η κοινότητα. ...
http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGYM-A105/29/155,897/


... Σε όλα σχεδόν τα νησιά των Κυκλάδων η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στο φως οικισμούς, όχι εκτεταμένους, της 3ης χιλιετίας π.Χ. Κάθε οικισμός φαίνεται ότι αναπτυσσόταν αυτόνομα και δεν υπήρχε κανένα είδος κεντρικής εξουσίας. Αρχικά οι οικισμοί σχηματίζονται κοντά στη θάλασσα ή στα πρανή χαμηλών λόφων. Περίπου το 2300 π.Χ. ορισμένοι οικισμοί οχυρώνονται (Αγία Ειρήνη στην Κέα), άλλοι καταστρέφονται και ξαναχτίζονται οχυρωμένοι (Φυλακωπή στη Μήλο), ενώ άλλοι χτίζονται σε υψηλούς λόφους μακριά από τη θάλασσα (Καστρί Σύρου). ...http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGYM-A105/29/156,900/

20151030

Δοσίλογοι και εθνάρχες

http://vasikosmetoxos.blogspot.gr/2008/11/blog-post_24.html

Αντιγραφή από τα σχόλια της ανάρτησης:
...
Ο Μέρτεν πραγματικά επέστρεψε μετά τα εγκλήματά του στην Ελλάδα το 1957. Κάποιοι υποστηρίζουν, όχι για τη δίκη του διερμηνέα του, αλλά για να βρει το βυθισμένο θησαυρό. Οι Εβραίοι τον αναγνώρισαν και το ελληνικό κράτος απρόθυμο τον οδήγησε σε δίκη. Ο Μέρτεν, προσωπικός φίλος του Αντενάουερ καταδικάστηκε σε μερικά χρόνια, φυλακή αλλά έγινε το εξής παράξενο. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής έκανε ένα ταξίδι αστραπή στην Γερμανία, όπου υπέγραψε δύο πρωτοφανείς συμφωνίες.
1. Ότι η Ελλάδα δεν έχει καμία διεκδίκηση αποζημιώσεων από το Γερμανικό κράτος παρότι αναλογικά ήταν η πρώτη σε καταστροφές και θανάτους από τα εγκλήματα των Ναζί
2. Όποιος συλλαμβάνεται για εγκλήματα πολέμου στην Ελλάδα αποδίδεται στο γερμανικό κράτος.
Ουδείς κατάλαβε εκείνη την περίοδο γιατί ο Καραμανλής υπέγραψε με τον Αντενάουερ τέτοια πράγματα.
Ο Μέρτενς όμως έπρεπε με βάση τη συμφωνία να αποδοθεί στη γερμανική Δικαιοσύνη. Έτσι επέστρεψε στη Γερμανία, έμεινε 10 μέρες σε κατ οίκον περιορισμό και ελευθερώθηκε για να ασκήσει το δικηγορικό επάγγελμα. Κατέθετε μάλιστα σε δίκες ως μάρτυρας υπέρ Εβραίων που τον πλήρωναν για να πιστοποιήσει πως οι περιουσίες τους είχαν πάει στην Δυτική και όχι στην Ανατολική Γερμανία ώστε να πάρουν αποζημιώσεις.
Στις αρχές της δεκαετίας του 60, ο Μέρτενς με μια συνέντευξή του στην "Φωνή του Αμβούργου" υποστηρίζει πως την περίοδο της Κατοχής η γραμματέας του Δοξούλα Μακρή, σύζυγος του υπουργού Μακρή της κυβέρνησης Καραμανλή,ήταν ο άνθρωπος που του μετέφερε πληροφορίες του συνεργάτη των γερμανών Κ. Καραμανλή. Ο Μέρτενς υποστήριζε πως έχει και φωτογραφίες. Η Δοξούλα Μακρή αρνήθηκε πως δούλευε ως γραμματέας του Μέρτενς αλλά αποκαλύφθηκε πως ήταν αλήθεια. Η ΕΔΑ έβαλε το θέμα των αποκαλύψεων στη Βουλή. Μακρής και Καραμανλής έκαναν μήνυση στον Μέρτενς για συκοφαντική δυσφήμιση και τα ελληνικά δικαστήρια τον καταδίκασαν ερήμην. Έτσι έληξε ένα μεγάλο θέμα με το επιχείρημα "ο συκοφάντης καταδικάστηκε"
Έως ότου πεθάνει, ο Μέρτενς υποστήριζε πως ο Καραμανλής υπέγραψε την πρωτοφανή παραίτηση από τις πολεμικές αποζημιώσεις για να μην αποδείξουν οι Γερμανοί τους ισχυρισμούς Μέρτενς. Το διαμεσολαβητή έκανε ο φίλος του Μέρτενς και καγκελάριος Αντενάουερ.
Στα αρχεία Καραμανλή το θέμα περνά με μια παράγραφο, σαν να μην αφορούσε τον Καραμανλή. Η ΕΔΑ στριμωγμένη τα επόμενα χρόνια δεν κατάφερε να σηκώσει το θέμα. Οι Εβραίοι ψυθιρίζουν διάφορα κατ ιδίαν , αλλά επίσημα δεν έχουν πει τίποτα. Ήταν ο Καραμανλής συνεργάτης του Μέρτενς; Δεν θα μάθουμε ίσως ποτέ. Τα στοιχεία αν υπάρχουν είναι κρυμμένα. Μας οδηγεί μόνο η λογική. Γιατί ο Καραμανλής ήταν ο μόνος Ευρωπαίος ηγέτης που επέγραψε συμφωνίες με τη Γερμανία που δεν ευνοούσαν την Ελλάδα;
Ο Μέρτενς είχε πει μάλιστα πως ο Καραμανλής είχε προδώσει την επιχείρηση του Γοργοπόταμου, αλλά οι γερμανοί τη θεώρησαν υπερβολή και δεν τον πίστεψαν. Αυτά και συγνώμη για την κατάχρηση χώρου και χρόνου.

20151029

Δεν "φταίει ο Καπιταλισμός"

Δεν "φταίει ο Καπιταλισμός", ή αλλιώς, για να κάνουμε καλύτερο τον κόσμο θα πρέπει να διευρύνουμε διαρκώς την αντίληψή μας για αυτόν.

Ο Καπιταλισμός είναι η σύγχρονη εκδοχή του πολιτισμού που εδραιώνεται στην αποδοχή πως, κάποιοι άνθρωποι μπορούν να χρησιμοποιούνται από άλλους ανθρώπους ως τα κοπάδια που θα τους αποφέρουν πλούτο και εξουσία.
Ο Καπιταλισμός δεν ξεφύτρωσε ξαφνικά μέσα σε έναν δίκαιο κόσμο για να τον καταστρέψει, και βέβαια, δεν έχει καμμία δαιμονική υπόσταση. Αποτελεί το πιο ανεπτυγμένο στάδιο μιας πολιτισμικής πορείας η οποία ξεκινά όταν κάποιοι άνθρωποι με την χρήση φονικής βίας έκλεψαν την παραγωγή κάποιων ανθρώπων και στην συνέχεια σκέφτηκαν να κλέψουν τις ίδιες τις ζωές αυτών των ανθρώπων. Δεν αρκέστηκαν, δηλαδή, να κλέψουν και να λεηλατήσουν τα κοπάδια άλλων ανθρώπων, αλλά σκέφτηκαν να μετατρέψουν τους ίδιους αυτούς τους ανθρώπους σε κοπάδια τους.

Οι άνθρωποι στην συνείδηση των οποίων η φονική βία και η λεηλασία ήταν αποδεκτές, είχαν πλέον την δυνατότητα με τέτοιους τρόπους να αυξάνουν τον πλούτο και την εξουσία τους απεριόριστα. Αυτή η επινόηση την κλοπής ανθρώπινων υπάρξεων έβαλε το θεμέλιο για την ανάπτυξη ενός πολιτισμού που θαυμάζει ως αγαθά και δικαιώματα των ισχυρών, την αρπαγή, τον πλούτο και την εξουσία. Έκτοτε κάθε άνθρωπος ή οντότητα, φορέας αυτού του πολιτισμού, όσο περισσότερα κοπάδια ανθρώπων μπορεί να κατέχει, τόσο περισσότερο πλούτο και περισσότερη εξουσία μπορεί να συγκεντρώνει.

Αυτό δε ακριβώς είναι που συμβαίνει, όχι εξαιτίας της ακόρεστης επιθυμίας για πλούτο και εξουσία που μπορεί να καταβάλει οποιονδήποτε άνθρωπο ο οποίος γαλουχείται μέσα σε ένα ανάλογο πολιτισμικό περιβάλλον, αλλά εξαιτίας της πραγματικής ανάγκης που έχει μια τέτοια οντότητα προκειμένου να αυτοσυντηρείται και να αμύνεται στις επιβουλές άλλων ανάλογων οντοτήτων. Η Ιστορία της ανθρωπότητας, όπως την γνωρίζουμε και διδάσκουμε, αφορά την αδιάκοπη προσπάθεια για ισχυροποίηση κυριαρχικών οντοτήτων προκειμένου να επιβληθούν ή να συντηρηθούν, πράγμα που άλλοτε καταφέρνουν και άλλοτε όχι, με αντίτιμο συχνά τον αφανισμό τους.

Ο Καπιταλισμός αποτελεί την κυριότερη σύγχρονη έκφανση ενός πολιτισμού, ο οποίος έχει εδραιωθεί πάνω στην λεηλασία ανθρώπινων υπάρξεων και πάνω στην μετατροπή ανθρώπων σε κοπάδια άλλων ανθρώπων. Είναι όμως μεγάλη πλάνη να πιστεύουμε πως ο Καπιταλισμός αποτελεί την κορύφωση αυτού του πολιτισμού ή πως αποτελεί την μοναδική έκφανσή του. Όπως είναι τελείως αποπροσανατολιστικό να λέμε πως "ο Καπιταλισμός γεννά τον Φασισμό" γιατί ακόμα και με μια απλή παρατήρηση μπορούμε να διακρίνουμε πως, ό,τι αποτελεί το περιεχόμενο και την εικόνα του φασισμού αποτελεί ταυτόχρονα την διαχρονική περιγραφή του πολιτισμικού πλαισίου που ορίζει πως κάποιοι άνθρωποι μπορούν και πρέπει να αποτελούν κοπάδια άλλων ανθρώπων.

Η μεγέθυνση, η αύξηση και η ανάπτυξη, από τις μυθολογικές επιταγές του "αυξάνεσθε και πληθύνεσθε" μέχρι αυτό που αναγνωρίζουμε σήμερα ως "πάθος για κέρδος" ή αλλού ως "καθήκον προς την πατρίδα και τον ηγέτη" αποτελούν το ιδεολογικό πλαίσιο, την περισσότερο ή λιγότερο κρυμμένη πραγματικότητα ενός βάρβαρου πολιτισμού, που επιβάλλει την δυσαρμονία στις ανθρώπινες κοινωνίες και στην φύση, λεηλατώντας τις ζωές μας.

Η ανάγνωση του Καπιταλισμού ως την αιτία των κοινωνικών ανισοτήτων και όχι ως ενός παράγωγου ενός ευρύτερου πολιτισμού που έχει επιβληθεί βαθιά στις συνειδήσεις των ανθρώπων προσφέρει ελάχιστα στην ανατροπή αυτού του πολιτισμού και εντέλει του Καπιταλισμού.

...

Οικουμενική Διακήρυξη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα / ΟΗΕ 1948

...

Σύνορα Αυστρίας-Σλοβενίας, 26 Οκτωβρίου 2015

20151023

Η αργία των γυναικών / Ισλανδία, 24 Οκτωβρίου 1975

"Ανθρώπινη φύση"

Τα ζωικά χαρακτηριστικά των ανθρώπων τα οποία αναγνωρίζουμε και ως ιδιαίτερα του είδους, καθώς είναι αυτά που επέτρεψαν την ανάπτυξή μας μέχρι εδώ, σχετίζονται κατά κύριο λόγο με την απόρριψη της κυριαρχικότητας και την συνεργασία. Η συνειδητή αποφυγή της βίας και η διαμόρφωση κανόνων ισοτιμίας αποτελούν την αφετηρία του ανθρώπινου πολιτισμού και του ανθρώπου όπως μας αρέσει να τον αντιλαμβανόμαστε.

Η συνθήκη που βιώνουμε σήμερα αναπτύσσεται ελάχιστες χιλιάδες χρόνια και σχετίζεται με την δυνατότητα που δόθηκε ώστε κάποιοι άνθρωποι να κλέβουν την ζωή άλλων ανθρώπων μετατρέποντάς τους σε κοπάδια προς εκμετάλλευση.
Το ότι ένας τέτοιος τρόπος κυριαρχεί αυτή την στιγμή δεν σημαίνει ότι αυτή είναι η ανθρώπινη φύση. Το ότι την στιγμή που οι άνθρωποι παρήγαγαν πλεονάσματα δεν διέθεταν την ικανότητα να αποτρέψουν την ενεργοποίηση μιας τέτοιας καταστροφικής διαδικασίας, η οποία έκτοτε επιταχύνεται, δεν αρκεί για να προσδιορίσει την ανθρώπινη φύση.Ακόμα και αν αυτός ο τρόπος εντέλει καθορίσει την πορεία του ανθρώπινου είδους μέσα στον χρόνο.
Θα μπορούσε πραγματικά αν αυτό συνεχιστεί κάποιοι άνθρωποι να αναπτυχθούν ως κυρίαρχοι και κάποιοι ως υπόδουλοι. Αυτό μέχρι τώρα δεν ήταν εφικτό, καθώς όμως οι ανισότητες αυξάνονται και η γνώση γίνεται αποσπασματική δεν αποτελεί πλέον μια εξωπραγματική δυστοπία.

Πέραν τούτων, είναι μεγάλη αυθαιρεσία να λέμε ότι η φύση του ανθρώπου είναι αυτή ή η άλλη γιατί η ανθρώπινη φύση περιλαμβάνει δεκάδες αντικρουόμενα χαρακτηριστικά.
Δεν πρέπει να ξεχνάμε όμως ότι το χαρακτηριστικό της ανθρώπινης φύσης που έκανε το είδος πετυχημένο ήταν η συνεργασία και το μοίρασμα της γνώσης και όχι ο ανταγωνισμός. Η υφιστάμενη συνθήκη οδηγεί την ανθρωπότητα στην κατάσταση του άνοος ζώου και τελικά στην αυτοκαταστροφή.

Πέρα δηλαδή από τις συζητήσεις για ηθική και αξιοπρέπεια, το αίτημα για ισοτιμία και δικαιοσύνη σηματοδοτεί την επιστροφή μας στην ανθρωπινότητά μας που είναι η μόνη ασφαλής πορεία μέσα στο ασταθές περιβάλλον που συνθέτει την φύση.
Μία τέτοια επιδίωξη είναι η μόνη ρεαλιστική προοπτική σε αντίθεση με την ουτοπία της κυριαρχικότητας που βασίζεται στον ανταγωνισμό και την ουτοπία της επάπειρον μεγέθυνσης.

Το αίτημα για ισοτιμία με λίγα λόγια προήλθε μέσα από τον μηχανισμό της φυσικής επιλογής. Η ισοτιμία δηλώνει την πετυχημένη εκδοχή της ανθρωπότητας που έχει δοκιμαστεί για δεκάδες χιλιάδες χρόνια.

Αντίθετα, ο ανταγωνισμός είναι η απόρριψη της ανθρωπινότητάς μας και αναπόφευκτα μας οδηγεί σε μικρές και μεγάλες καταστροφές. Μέχρι σήμερα μετά από κάθε τέτοια καταστροφή αναδεικνύονται επιτακτικά τα αμιγώς ανθρώπινα χαρακτηριστικά. Είναι μεγάλο επίτευγμα όταν συμβαίνει και μοναδική ανθρώπινη ικανότητα, προνοώντας και κάνοντας τις κατάλληλες επιλογές, να αποφεύγουμε τις μελλούμενες καταστροφές.

20151022

Οι νέοι περισπούδαστοι

Αυτή η νέα εξουσία που μας κατσικώθηκε στον σβέρκο, η οποία όμως ευτυχώς είναι καλή και αγαθή, στέλνει όπως και οι προηγούμενες τα παιδιά της στα ιδιωτικά σχολεία (τα σωστά, αυτά που έχουν μηδενικό ΦΠΑ), και επιτηρεί το δημόσιο σύστημα υγείας από τις ειδήσεις του MEGA.

Εμείς πάλι που ούτε πολύ έξυπνοι είμαστε, ούτε και πολύ αξιοπρεπείς δυσκολευόμαστε να ξεστομίσουμε κάτι σαν, "αν θέλετε καλοί μας κύριοι και κυρίες να πιστέψουμε πως σκοπό έχετε να κάνετε κάτι καλό για όλους εμάς, βάλτε πρώτα τα παιδιά σας στα δημόσια σχολεία και μην πατήσετε το πόδι σας σε ιδιωτικά ιατρικά κέντρα, και κάντε το και νόμο του κράτους αυτό, γιατί κουραστήκαμε από την πολύ φιλοτιμία".

Καθώς όμως μόνο χειραφετημένοι πολίτες μπορούν να σκέφτονται και να μιλούν με έναν τέτοιο τρόπο, αυτοί, οι νέοι περισπούδαστοι, συνεχίζουν να φροντίζουν με στόμφο για το δικό μας καλό και με ταπεινότητα για το δικό τους.

20151002

Ποιά ερωτήματα καλούμαστε να απαντήσουμε; /2

Πολύ λίγα έχει να προσφέρει στην πρόοδο των ανθρώπων ο διάλογος που συντελείται στο πλαίσιο που ορίζει ο κυρίαρχος λόγος των μέσων ενημέρωσης και των κατεστημένων κοινωνικών μηχανισμών.
Είναι ευνόητο πως τα θέματα που επιλέγει το κατεστημένο να κυριαρχούν στον δημόσιο διάλογο δεν είναι αυτά που θα συνεισφέρουν στην ανατροπή του.

Μερικά παραδείγματα παραγκωνισμένων απόψεων:
> O πόλεμος είναι φόνοι σε μαζική κλίμακα και πρέπει να εκδικάζεται ως έγκλημα, το ίδιο και η παραγωγή φονικών μηχανών.
> Η εμμονή για εξουσία και πλουτισμό που διακατέχει κάποιους ανθρώπους δεν έχει λόγο να επιβραβεύεται από το κοινωνικό σύνολο αποτελώντας πρότυπο συμπεριφοράς, αλλά αντίθετα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως σοβαρή διαταραχή της νόησης από την οποία η κοινωνία πρέπει να βρίσκει τρόπους να προφυλάσσεται.
> Ποτέ στην ιστορία της ανθρωπότητας δεν υπήρξαν κοινωνικές ανισότητες ανάλογες με αυτές που υπάρχουν σήμερα ενώ η ανοχή, η διεύρυνση και η εδραίωση αυτών των ανισοτήτων αντιβαίνει τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά μας και μας πισωγυρίζει προς την κατάσταση του ζώου.
> Η ανθρωπότητα δεν αποτελεί τον τελικό σκοπό της φύσης. Είμαστε ένα ακόμα ζωικό είδος και όπως έχει εξαφανιστεί το 99% των οργανισμών που έχουν κατά καιρούς κατοικήσει τον πλανήτη, το ίδιο μπορεί να συμβεί και στο δικό μας είδος.
> Ο ανθρώπινος νους είναι πεπερασμένος. Νομίζουμε ότι γνωρίζουμε τα πάντα απλώς επειδή νομίζουμε ότι όσα είμαστε ικανοί να γνωρίζουμε είναι τα πάντα.
> Είμαστε βλάκες και συμπεριφερόμαστε ως βλάκες, κάνοντας τα πράγματα ακόμα χειρότερα, όσο δεν κάνουμε τίποτα για να βελτιώσουμε την θέση μας.
> Οι ανθρώπινες κατακτήσεις σε επίπεδο στοχασμού δεν αποτελούν κι ούτε αποτέλεσαν ποτέ συλλογικό κτήμα της ανθρωπότητας. Κάτι τέτοιο θα μπορούσε να συμβεί μόνο αν αυτές οι κατακτήσεις γίνονταν κεντρικός άξονας της παιδείας.
> Οι νοητικές κατακτήσεις εφ' όσον δεν θεσμοθετούνται είναι σαν να μην υπήρξαν ποτέ καθώς, είτε χάνονται για πάντα, είτε μπαίνουν στα συρτάρια ερευνητών που κινούνται μακριά από κάθε κοινωνική πράξη.
> Η ανθρωπότητα εξακολουθεί να κινείται με βάση τις διδασκαλίες των θεολογικών μυθολογιών.

20150917

Η αντικειμενικότητα του Είναι και η αριστεροσύνη



Πριν κάμποσα χρόνια ο Ανιέλι, ο μεγαλοβιομήχανος ιδιοκτήτης της «Φίατ», έχοντας την εμπειρία από το λεγόμενο Κ.Κ. Ιταλίας (και με τις μετέπειτα μετονομασίες του) είχε επισημάνει με τον κυνικό τρόπο που έχουν οι αστοί ότι «Υπάρχει ένα είδος Αριστεράς που είναι πιο χρήσιμη από τη Δεξιά. Πρόκειται για εκείνη την Αριστερά που μπορεί να κάνει όλα όσα δεν θα μπορούσε να κάνει η Δεξιά».
http://tvxs.gr/news/blogarontas/syriza-ksesyriza-kai-alles-aytapates

Με μια πρωτοφανή για τα εκπαιδευτικά ήθη κίνηση, που μαρτυρεί απέλπιδα προσπάθεια να επιβληθούν συνθήκες συνωμοσίας σιωπής για την επιλογή του κ. Τσίπρα να φοιτήσουν οι βλαστοί του σε ιδιωτικό σχολείο, η διοίκηση του ιστορικού εκπαιδευτηρίου έβαλε στο στόχαστρό της προς τον φωτορεπόρτερ Βασίλη Κουτρουμάνο.
Hill / Τσίπρας

20150915

Η νομοτέλεια της εξέλιξης

Όπως ο καθένας από εμάς αδυνατεί να προσδιορίσει την ζωή του λαμβάνοντας υπόψη την μόνη βεβαιότητα, η οποία είναι η επερχόμενη φθορά και η επερχόμενη ανυπαρξία του, με απόλυτα ανάλογο και πέρα από κάθε λογική τρόπο, σαν κοινωνίες αδυνατούμε να αντικρύσουμε το σοβαρό ενδεχόμενο μιας επερχόμενης πολιτισμικής κατάρρευσης.

Προσκολλούμαστε στην βαθειά ενστικτώδη αλλά και πολιτισμική πίστη πως όσα σχετίζονται με την ύπαρξή μας όπως και η ίδια η ύπαρξή μας, νομοτελειακά, εξελίσσονται προς κάτι περισσότερο, καλύτερο, πλουσιότερο, προς κάτι που κατά την ολοκλήρωσή του θα ικανοποιεί την πληρότητα των προσδιοκιών μας.

Μία νομοτέλεια που μπορούμε να γνωρίζουμε για την εξέλιξη με βεβαιότητα, είναι πως αυτή συντελείται. Όταν δε, αφορά σε άτομα, η εξέλιξη οδηγεί με βεβαιότητα στον αφανισμό τους, ενώ, όταν αφορά σε κοινωνίες η εξέλιξη μπορεί να περιλαμβάνει είτε τον αφανισμό τους, ο οποίος με τον ένα ή τον άλλο τρόπο περιλαμβάνει και τον αφανισμό των μελών τους, είτε την επί μακρόν εξισορρόπησή τους μέσα στο περιβάλλον. Η εξισορρόπηση των κοινωνιών πάλι μέσα στο περιβάλλον, μπορεί να συντελείται με τρόπο βλαπτικό για το μεγάλο μέρος των ανθρώπων ή με τρόπο που να εξασφαλίζει ταυτόχρονα την ισορροπία και στην ζωή του κάθε μέλους της κοινωνίας.

Κανείς δεν μπορεί να διαγνώσει την ύπαρξη κάποιας νομοτέλειας η οποία θα κατευθύνει την εξέλιξη της ανθρωπότητας προς μία ισορροπία με το περιβάλλον η οποία θα εξασφαλίζει ταυτόχρονα και την ισορροπία στην ζωή του κάθε ανθρώπου.
Γνωρίζουμε πως για την διαμόρφωση μιας τέτοιας προοπτικής εργάζονται οι προοδευτικοί άνθρωποι, όπως γνωρίζουμε πως η ικανότητά μας να επιλέγουμε μια τέτοια προοπτική αποτελεί το κύριο χαρακτηριστικό της ανθρωπινότητάς μας.
Γνωρίζουμε όμως ταυτόχρονα πάμπολλα παραδείγματα αφανισμών ολόκληρων πολιτισμών καθώς και πάμπολλα παραδείγματα πολιτισμών οι οποίοι για μεγάλες περιόδους, όσο αφορά τουλάχιστον τον ανθρώπινο μικρόκοσμο, μετεξελίσσονται έχοντας ως εργαλείο ισορροπίας την φθορά των ανθρώπινων υπάρξεων. Ισορροπία όμως που, ούτως ή άλλως, όταν το περιβάλλον μέσα στο οποίο συντελείται αποκτά χαρακτηριστικά πεπερασμένου, καταρρέει συμπαρασύροντας κοινωνίες και ανθρώπους.

Έτσι, τίποτα δεν τεκμηριώνει την υπάρξη κάποιας νομοτέλειας που οδηγεί την ανθρωπότητα στην επίτευξη μιας ισορροπίας ιδανικής για τους ανθρώπους.
Αντίθετα, μια ακόμα νομοτέλεια που μπορούμε να γνωρίζουμε με βεβαιότητα είναι πως, η κοινωνική εξέλιξη που συντελείται μέσα από την διαμόρφωση ανταγωνισμών οι οποίοι με την σειρά τους θρέφονται από την απαίτηση για συνεχή μεγέθυνση και ισχυροποίηση των ανταγωνιστικών μερών, την στιγμή που αυτή η μεγέθυνση αγγίζει τα πεπερασμένα όρια του περιβάλλοντος, επέρχεται κατάρρευση που συμπαρασύρει κοινωνίες και ανθρώπους.

http://www.dangerouscreation.com/2011/12/what-to-do-with-a-human-plague/


Εκπαιδευτικά πρότυπα / Ken Robinson


20150911

Το λάθος και η επιλογή

Δεν διαφαίνεται η ύπαρξη κάποιου λάθους στην πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ, παρόλο που οι εξελίξεις έχουν κλείσει ήδη την αριστερή παρένθεση κατ' επιταγή κέντρων εντός και εκτός συνόρων, και αυτό είτε κυβερνήσει ξανά ο ΣΥΡΙΖΑ είτε όχι.
Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει πάψει να αποτελεί αριστερό κόμμα κυρίως για έναν λόγο: η ηγεσία του επέλεξε τους τακτικισμούς που χρησιμοποιεί και ο τελευταίος πολιτικάντης για να προσκολλάται στην εξουσία, από το να προβάλει στον λαό την γνώση που είναι αυτή την στιγμή ικανή να τον ριζοσπαστικοποιήσει.

Εξακολουθεί αυτή η ηγετική ομάδα να κοροϊδεύει τον λαό λέγοντας πως η συμπόρευση με το μνημόνιο αποτελεί μια αναγκαία κίνηση τακτικής. Πολλοί ίσως θα ήταν διατεθειμένοι να αποδεχτούν μια τέτοια κίνηση τακτικής. Η μετατροπή όμως του ΣΥΡΙΖΑ σε ένα ακόμα αρχηγικό κόμμα και, κυρίως, το φροντισμένο λεξιλόγιο που πλέον χρησιμοποιεί περισσότερο από ποτέ για να συσκοτίζει αντί να διαφωτίζει την εικόνα της ταξικής αντιπαράθεσης, δεν αφήνει περιθώρια για αυταπάτες.

Οι ενέργειες της ηγεσίας του ΣΥΡΙΖΑ είναι μεθοδευμένες και αποτελούν προϊόν επιλογών, ενώ το όποιο λάθος βρίσκεται στην επιλογή όσων διαβλέψαμε στον ΣΥΡΙΖΑ την επιδίωξη ριζοσπαστικοποίησης της κοινωνίας.

Μέσα όμως από αυτό το λάθος και τις όποιες αντιφάσεις προκύπτουν σημαντικά συμπεράσματα:
1. H ενότητα των κινημάτων αυξάνει την αξιοπιστία τους με γεωμετρική πρόοδο καθώς η ικανότητα της σύνθεσης αποτελεί τεκμήριο και εγγύηση για την δημοκρατία.
2. Μέσα στα κινήματα υπάρχουν πάντα άνθρωποι και ομάδες που θα φανούν πρόθυμοι σε μία κρίσιμη στιγμή να υπηρετήσουν σκοπιμότητες ακόμα και ολότελα αντίθετες προς τις αφετηρίες των κινημάτων αυτών.
3. Η θέση εξουσίας αποτελεί αυτή την στιγμή απλώς ένα από τα μέσα με τα οποία τα κινήματα μπορούν να διαχέουν τα ριζοσπαστικά μηνύματά τους στην κοινωνία.
4. Σε κάθε περίπτωση, επιδίωξη παραμένει η ριζοσπαστικοποίηση της κοινωνίας με στόχο την κατάργηση των ανισοτήτων και όχι η διαχείριση του συστήματος ανισοτήτων από θέση εξουσίας.
5. Καθοριστικός παράγοντας στην πορεία των κινημάτων, είτε βρεθούν στην εξουσία είτε όχι, είναι η ικανότητά τους να διαμορφώνουν κανόνες προστασίας από τα σύνδρομα που δημιουργούνται στην ηγεσία και την εξουσία.

20150910

Οι κρυμμένες εικόνες της δυστοπίας


"... Αν σας δείχναμε αυτά που πραγματικά βλέπουμε στις μάχες, δεν θα υπήρχε κανένας άνθρωπος που θα δεχόταν να ξαναγίνει πόλεμος – ποτέ και για καμία αιτία. ..."
- Ρόμπερτ Φισκ

Δικαίωμα στην φρίκη / του Άρη Χατζηστεφάνου

Η ποικιλομορφία ως θεμελιώδης αρχή της εξέλιξης

http://www.bbc.com/news/science-environment-34192447

"... Prof Berger believes that the discovery of a creature that has such a mix of modern and primitive features should make scientists rethink the definition of what it is to be human - so much so that he himself is reluctant to describe naledi as human.

Other researchers working in the field, such as Prof Stringer, believe that naledi should be described as a primitive human. But he agrees that current theories need to be re-evaluated and that we have only just scratched the surface of the rich and complex story of human evolution. ..."

20150909

Ποιά ερωτήματα καλούμαστε να απαντήσουμε;

1.
Ένας φαινομενικά παράδοξος όρος συμπεριλήφθηκε στο τρέχον μνημόνιο: να μεγαλώσει η μισθολογική ψαλίδα στον δημόσιο τομέα. Δηλαδή τα στελέχη να αμοίβονται περισσότερο και οι υπάλληλοι λιγότερο.

Η προσπάθεια του καθενός να πετύχει καλύτερους όρους διαβίωσης μέσω της αύξησης των εισοδημάτων του και όχι μέσω της βελτίωσης του δημόσιου χώρου αποτελεί το θεμέλιο πάνω στο οποίο στηρίζεται το υπάρχον σύστημα ανισοτήτων. Σε αυτό το σύστημα οι θεματοφύλακες δεν είναι τόσο οι μηχανισμοί κρατικής επιβολής όσο οι άνθρωποι που αισθάνονται πως είναι "πετυχημένοι" και στέκονται πάνω από τους υπόλοιπους, γιατί χωρίς αμφιβολία -όπως πιστεύουν- αυτό είναι που αντιστοιχεί στην αξία τους. Είναι εύκολο να κατανοήσουμε πως όσο μεγαλώνει ο βαθμός ικανοποίησης των "πετυχημένων" τόσο οι ανισότητες αυξάνονται αλλά και εδραιώνονται.

Τί μας λέει δηλαδή η μνημονιακή επιταγή; Ότι για την εδραίωση του συστήματος ανισοτήτων είναι απαραίτητο στον κρατικό μηχανισμό να υπάρχουν οι άνθρωποι που θα ταυτίζουν το μέλλον τους με αυτό των κυρίαρχων τάξεων και όχι με αυτό του υπόλοιπου λαού.

Ποιές επιλογές της κοινωνίας μπορούν να αντιταχθούν σε αυτή την πολιτική;
Ένα παράδειγμα είναι το κλείδωμα της σχέσης του κατώτατου μισθού με τον ανώτατο σε μία αναλογία που θα επιλέξει η κοινωνία. Ας υποθέσουμε ότι σε μια τέτοια περίπτωση ο κατώτατος μισθός ορίζεται να είναι Α και ως ανώτατο επιλέγει η κοινωνία τον 2A, δηλαδή τον διπλάσιο. Αν ένας δικαστικός που αμοίβεται με τον 2Α επιδιώκει αύξηση των εισοδημάτων του κατά 50% αυτό σημαίνει ότι ο μισθός του θα γίνει 3Α αλλά ταυτόχρονα και ο μισθός του πιο χαμηλόμισθου, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα, 1,5Α.
Βασική επιδίωξη κάθε πολιτικής που θέλει να προσδιορίζεται ως αριστερή είναι η εξάλειψη των ανισοτήτων και η διαμόρφωση ενός ποιοτικού δημόσιου χώρου ο οποίος να καθιστά στις συνειδήσεις των ανθρώπων αχρείαστη την προσπάθεια "οικονομικής ανέλιξης".

2.
Εντύπωση προκαλεί ακόμα η μνημονιακή επιταγή να μην αυξηθεί η φορολογία όσων συγκεντρώνουν μεγάλο πλούτο ώστε, όπως λέγεται, να προστατευθεί η επιχειρηματικότητα, ενώ την ίδια στιγμή ζητείται από τις επιχειρήσεις να προπληρώνουν όλο και μεγαλύτερο μέρος του φόρου που τους αναλογεί.

Είναι προφανές πως κανένα ενδιαφέρον δεν υπάρχει για την προστασία της επιχειρηματικότητας, ίσα-ίσα μάλιστα, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον για την προστασία του μεγάλου πλούτου. Έχει φανεί με πολλούς τρόπους η επιδίωξη, ο πλούτος να συγκεντρώνεται σε όλο και λιγότερα χέρια και εκεί να παραμένει με ασφάλεια.

Ποιές επιλογές της κοινωνίας μπορούν να αντιταχθούν σε αυτή την πολιτική;
Η αριστερά έχει κάθε λόγο να υπερασπίζεται την επιχειρηματικότητα καθώς αυτή αποτελεί σημαντική έκφραση της ανθρώπινης δημιουργικότητας. Έχει όμως και κάθε λόγο να αντιμάχεται κάθε μορφή συγκέντρωσης πλούτου γιατί κάθε τέτοια συγκέντρωση αποτελεί και το μέσο συγκέντρωσης εξουσίας και δίνει την δυνατότητα σε όσους τον κατέχουν να υποδουλώνουν άλλους ανθρώπους. 
Έτσι, η κοινωνία μπορεί να επιλέξει όταν το χρήμα συγκεντρώνεται σε ιδιωτικά χέρια, αυτό να έχει ημερομηνία λήξης, ώστε αναγκαστικά όποιος το αποκτά, με γρήγορους ρυθμούς να φροντίζει για την επιστροφή του στην κοινωνία από την οποία προέκυψε. Είναι ευθύνη της αριστεράς να προτείνει στους ανθρώπους να αναγνωρίζουν στον πλούτο ένα συλλογικό επίτευγμα της κοινωνίας και έτσι να διαμορφώνουν κανόνες ώστε να επιστρέφει προς όφελός της.

3.
Η μνημονιακή απαίτηση για αύξηση του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας.

Σε αυτή την απαίτηση η σκοπιμότητα είναι εύκολα αναγνωρίσιμη. Κάθε προσθήκη έμμεσου φόρου φέρνει στα ταμεία γρήγορο χρήμα και λύνει τα χέρια της μιας ή της άλλης εξουσίας από το να οργανώνει και να διατηρεί ένα δίκαιο φορολογικό σύστημα με βάση τα εισοδήματα.

Ποιές επιλογές της κοινωνίας μπορούν να αντιταχθούν σε αυτή την πολιτική;
Και ένα μωρό παιδί μπορεί να σκεφτεί τί είναι προς το συμφέρον των φτωχότερων ανθρώπων, αλλά και τί αρμόζει σε μία δίκαιη κοινωνία:
Η πλήρης κατάργηση του ΦΠΑ. Η κοινωνία μπορεί να αποφασίζει ποιά είναι τα είδη πολυτελείας στα οποία θα έπρεπε να επιβάλλεται ειδικός φόρος. Πέραν τούτου το μόνο δίκαιο σύστημα φορολόγησης είναι η άμεση φορολόγηση βάσει των εισοδημάτων.

4.
Η επιβαλόμενη αύξηση του κόστους γεωργικής παραγωγής σε συνέχεια του παρεμβατισμού και της ανατροπής των εύθραυστων ισορροπιών της αγροτικής οικονομίας, έχουν ως πιθανότερη προοπτική τον μεγαλύτερο αποσυντονισμό και την μείωση των παραγόμενων προϊόντων.

Καθώς διαφαίνεται πως σε όλους τους τομείς που σχεδιάζονται από την ΕΕ κυρίαρχη επιδίωξη είναι η συγκέντρωση του πλούτου και της εξουσίας σε όλο και στενότερο κύκλο ανθρώπων ώστε αυτή η ολιγαρχία να σταθεί ικανή να αντεπεξέλθει στον διεθνή ανταγωνισμό, το ίδιο ισχύει και στον αγροτικό τομέα. Διαμορφώνονται όροι που ευνοούν την συγκέντρωση του αγροτικού τομέα σε λίγους διαχειριστές της παραγωγής.

Ποιές επιλογές της κοινωνίας μπορούν να αντιταχθούν σε αυτή την πολιτική;
Η ενίσχυση της μικρής παραγωγής όπως και της μικρής ιδιοκτησίας και της μικρής μεταποίησης, αφορούν πρώτιστα μια αριστερή διακυβέρνηση.
Η αυστηρή φορολόγηση της γης που παραμένει ανεκμετάλλευτη και μόνο, η παραχώρηση γης σε αυτούς που είναι διατεθειμένοι να την δουλέψουν, η οργάνωση δικτύων μεταφοράς και διανομής των προϊόντων χωρίς την παρέμβαση κερδοσκόπων, η ανάπτυξη της εξαγωγικής τεχνογνωσίας, είναι μέτρα που μπορούν να ωφελήσουν την ζωή τόσο των αγροτών όσο και των κατοίκων των πόλεων.

5.
Η μνημονιακή απαίτηση για εκσυγχρονισμό και συρρίκνωση του δημόσιου τομέα.

Ο δημόσιος τομέας κατά ένα σημαντικό μέρος του λειτουργεί σαν ένα βαρίδι για την κοινωνία και σαν ένα εργαλείο για την διατήρηση των κομματικών ολιγαρχιών. Αυτή την στιγμή η ΕΕ επιδιώκει, από την μία, την μεταστροφή του σε ένα εργαλείο με το οποίο θα ελέγχεται η ελληνική κοινωνία από τα γερμανογαλλικά κέντρα εξουσίας και, από την άλλη, την απελευθέρωσή του από κάθε προοπτική κοινωνικού ελέγχου και, κατά το μέγιστο, παράδοσή του σε κερδοσκοπικά συμφέροντα των ιδίων.

Ποιές επιλογές της κοινωνίας μπορούν να αντιταχθούν σε αυτή την πολιτική;
Ο δημόσιος τομέας αποτελεί τον ιδανικό χώρο για την άσκηση πολιτικών που θα ωθήσουν την κοινωνία προς τα εμπρός. Κάτι τέτοιο όμως απαιτεί την βούληση μεγάλου μέρους της κοινωνίας να έρθει σε ρήξη με τα υφιστάμενα συμφέροντα που, ούτως ή άλλως, αυτή την στιγμή κλονίζονται.
Ένα ριζοσπαστικό μέτρο είναι η πρόσληψη στο δημόσιο αποκλειστικά νέων, φοιτητών και πτυχιούχων, πάντα όμως με συγκεκριμένο χρονικό ορίζοντα π.χ. τα δέκα χρόνια. Για κάθε έναν που θα υπήρξαν θετικές αξιολογήσεις από την κοινωνία αυτός ο χρόνος θα μπορούσε να παρατείνεται.
Η εργασία στον δημόσιο τομέα αποτελεί και η ίδια δημόσιο χώρο και μόνο έτσι μπορεί να αντιμετωπίζεται από μια αριστερή διακυβέρνηση. Κάθε υπηρεσία και οργανισμός δημοσίου συμφέροντος μπορεί να αποτελεί πρότυπο διαφάνειας και ορθολογικής λειτουργίας.

6.
Οι μνημονιακές απαιτήσεις στο σύνολό τους δείχνουν πλήρη αδιαφορία για τον ορισμό που δίνει η Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα δικαιώματα στην κρατική οντότητα και στην δημοκρατία.

Είναι ευνόητο πως όσο περισσότερο συγκεντρώνεται πλούτος και εξουσία σε συγκεκριμένα χέρια η κοινωνία απομακρύνεται από την έννοια της δημοκρατίας. Είναι ακόμα ευνόητο πως τα προνόμια και οι πολυτέλειες που απολαμβάνουν τα αιρετά και διορισμένα στελέχη της ΕΕ έχουν ως μόνο σκοπό την εξαγορά τους απο την ολιχαρχία.

Ποιές επιλογές της κοινωνίας μπορούν να αντιταχθούν σε αυτή την πολιτική;
Μοιάζει να αποτελεί πλάνη η πεποίθηση πως θα υπάρξει μεταστροφή αυτών των πολιτικών είτε στο άμεσο είτε στο μακρινό μέλλον. Ο ελληνικός λαός εφόσον του δοθεί η ενημέρωση, ενδεχομένως να είναι κοντά στο να κάνει επιλογές που θα τον φέρουν σε ρήξη με το ελληνικό κατεστημένο. Είναι παράδοξο η προοδευτικότητα αντί να προτείνει στον λαό αυτόν τον δρόμο να του υπόσχεται ότι θα υπάρξει αργά ή γρήγορα συνολική μεταστροφή της ΕΕ σε πιο δημοκρατική και φιλολαϊκή κατεύθυνση. Αυτό όμως είναι μία πλάνη γιατί αν κανείς ποτέ δεν μπει στον κόπο να έρθει σε ρήξη με το υφιστάμενο καθεστώς αυτό ολοένα θα ισχυροποιείται και θα καταπίνει τους λαούς.

Είναι πολλά τα θέματα τα οποία με ανάλογο τρόπο μπορούμε να θέσουμε στον δημόσιο διάλογο. Μοιάζει όμως αντί να θέτουμε χειροπιαστά ερωτήματα και να δίνουμε χειροπιαστές απαντήσεις, να προτιμούμε να περιορίζουμε τον διάλογο σε επίπεδο συμβόλων χωρίς χειροπιαστό αντίκρυσμα. Αυτός όμως είναι ο μηχανισμός που χρησιμοποιει το υφιστάμενο πολιτικό προσωπικό για να συντηρεί τα προνόμια και την πρωτοκαθεδρία του. 
Δικιά μας δουλειά είναι να θέσουμε τα πιο κατάλληλα ερωτήματα μέσα από τα οποία θα μπορέσουμε να αναζητήσουμε τις λύσεις που χρειαζόμαστε.


[

Ιδιοκτησία γης / Από τους πασάδες στους τσιφλικάδες

20150901

Το ισχνό αποτύπωμα

Ίσως το μικρότερο κακό να είναι η αναγκαστική, και ενδεχόμενα πρόσκαιρη, παράδοση στους πειρατές των ανθρώπινων υπάρξεων, σ' αυτούς που εργάζονται για την μεγέθυνση των αυτοκρατοριών τους, αδιαφορώντας για το πόσοι άνθρωποι θα συνθλιβούν σε έναν ανταγωνισμό που, ούτως ή άλλως, οδηγεί ολόκληρη την ανθρωπότητα στον αφανισμό της.

Το μεγάλο κακό είναι η έλλειψη, ή η αδυναμία διατύπωσης, ενός λόγου που να μπολιάζει την ανάγκη των ανθρώπων για έναν άλλο τρόπο ζωής, για άλλου είδους αξιακά συστήματα.
Τελικά δεν υπήρξε τίποτα το ανατρεπτικό σε αυτή την αριστερή διακυβέρνηση. Ο κυβερνητισμός και οι περί αυτόν τακτικισμοί δεν αποτελούν κάποιου είδους νέες αξίες. Η συνέχιση δε, της διδασκαλίας ότι το ζητούμενο είναι η επιστροφή στην πρότερη ευμάρεια και στην "ανάπτυξη", το μόνο που σπέρνει είναι θλίψη και αδιέξοδα.

Το παραδοσιακό αριστερό προσωπικό, τα νέα και γηραιά στελέχη που διαμόρφωσαν και διαμορφώνουν την αντίληψή τους για τον κόσμο μέσα στα κομματικά γραφεία, έστρεψαν την πλάτη στους ανθρώπους που με λαχτάρα αναζήτησαν ελπίδα σε αυτό που έμοιαζε να θεμελιώνεται πάνω σε κανόνες δημοκρατίας και πολυφωνίας.

Για την προοδευτικότητα κάθε μέσο είναι και σκοπός, όπως και το αντίστροφο, όπως και κανένας σκοπός δεν "αγιάζει" τα μέσα, και έτσι αυτό το εγχείρημα της αριστερής διακυβέρνησης έδειξε με μεγάλο θόρυβο ποιά είναι τα όρια αυτού του πολιτικού προσωπικού. Το θλιβερό δε, δεν είναι πως αυτή η διακυβέρνηση δεν άλλαξε τον κόσμο, γιατί ο κόσμος δεν αλλάζει με τόση ευκολία, αλλά γιατί τόση ενέργεια και δυναμική αφήνει εντέλει ένα τόσο ισχνό αποτύπωμα.
Η ελληνική κοινωνία δεν σπάρθηκε με νέες ιδέες, με νέες αξίες, με νέους τρόπους, δεν γκρεμίστηκαν βεβαιότητες και πρότυπα. Πάλι πολιτικάντηδες, πάλι το ίδιο λεξιλόγιο, οι εκβιασμοί και τα αδιέξοδα, πάλι τα πράγματα στην θέση τους, πάλι οι πάνω και οι κάτω, αυτοί που "ξέρουν" και αυτοί που πρέπει να ακολουθούν.

Το έλλειμμα, αφορά το άμεσο αποτύπωμα που άφησε αυτή η διακυβέρνηση στην συλλογική νόηση των ανθρώπων και δεν έχει να κάνει διόλου με τους πετυχημένους ή αποτυχημένους κυβερνητικούς ελιγμούς προς την μία ή την άλλη κατεύθυνση. Το αποτύπωμα δε αυτό, μοιάζει να είναι τόσο αμυδρό που πιθανότατα να αφανιστεί ολότελα από το πρώτο φθινοπωρινό αεράκι.

Οι εξελίξεις από εδώ και πέρα θα καθοριστούν από το έμμεσο αποτύπωμα των όσων συνέβησαν μέχρι εδώ, το αποτύπωμα που καταγράφηκε στον νου των ανθρώπων πέρα από τις επιδιώξεις του ενός ή του άλλου επίδοξου σωτήρα, και για το οποίο κανείς δεν μπορεί να γνωρίζει αυτή την στιγμή πώς θα διαμορφώσει τις πράξεις και τις επιλογές των ανθρώπων στο κοντινότερο και μακρινότερο μέλλον.

20150831

O τελετουργικός φόνος του βασιλιά

"By using a range of methods to kill the victim, the ancient Irish sacrificed to the goddess in all her forms. This manner of death is peculiar to the ritual killing of kings. It means that a king was being decommissioned."
"The king had great power but also great responsibility to ensure the prosperity of his people. Through his marriage on his inauguration to the goddess of the land, he was meant to guarantee her benevolence. He had to ensure the land was productive, so if the weather turned bad, or there was plague, cattle disease or losses in war, he was held personally responsible."
http://www.irishcentral.com/news/bog-bodies-are-kings-sacrificed-by-celts-says-expert-129289548-237410131.html


Clonycavan Man

https://en.wikipedia.org/wiki/Clonycavan_Man

Cashel Man

https://en.wikipedia.org/wiki/Cashel_Man


Φονικά χτυπήματα από τσεκούρι στο σώμα και το κεφάλι, τρύπες στην σάρκα για να περάσει σχοινί, κομμένες θηλές, ξεκοίλιασμα, κόψιμο στην μέση και ποιός ξέρει πόσα άλλα. Χωρίς αμφιβολία, δεν θα ήθελε κανείς να είναι βασιλιάς εκείνα τα (χιλιάδες) χρόνια. Δεν υπάρχει δε καμμία ειδική διαστροφή που οδήγησε τους Κέλτες σε αυτές τις αποτρόπαιες πράξεις. Ανάλογες φονικές παραδόσεις έχουν καταγραφεί και σε ζώντες (κατά την πρόσφατη ιστορική περίοδο) εξισωτικούς πολιτισμούς.

Θα μπορούσαμε να σταθούμε στον αποτρόπαιο χαρακτήρα ενός τέτοιου φόνου. Πέρα από τις γνώσεις που μας προσφέρουν οι ανθρωπολόγοι και οι αρχαιολόγοι, ο απόηχος των τελετουργικών θυσιών φτάνει ως εμάς και μέσα από τα μυθολογικά σύμβολα των κυρίαρχων πολιτισμών.
Θα μπορούσαμε ακόμα να σταθούμε στο δεισιδαιμονικό υπόβαθρο που υποκινεί έναν τέτοιο φόνο. Η ανθρώπινη φαντασία έχει υπάρξει ανεξάντλητη στην δημιουργία συσχετισμών και σύγχισης μεταξύ άκρατων φόβων και πραγματικών καταστάσεων πάντα με τραγικά, έστω για κάποιους, αποτελέσματα.
Θα μπορούσαμε να σταθούμε ακόμα στην ανθρώπινη δίψα για φόνο. Οι πρωτόγονες ανθρωποθυσίες, οι φονικές τελετουργίες της μεσαιωνικής Ιεράς Εξέτασης, αλλά και οι δεκάδες σφαίρες που νομότυπα αφήνουν συχνά-πυκνά τα όργανα της τάξης του πολιτισμένου κόσμου στα σώματα των διωκόμενών τους, για να μην μιλήσουμε και για τους πολέμους, έχουν υπάρξει ήδη αντικείμενο μελέτης από αυτούς που ασχολούνται με τα όρια της νόησης και των ενστίκτων μας.

Σίγουρα, δεν είναι καθόλου αδιάφορη η αναζήτηση ερμηνειών, ακόμα και μέχρι εξάντλησης, για αυτά τα θέματα τα οποία λίγο ή πολύ εξάπτουν την φαντασία όλων μας. Αυτές οι γνώσεις μάς δίνουν ένα σχεδιάγραμμα της πορείας του ανθρώπινου πολιτισμού και πώς αυτός επιδρά στις κυρίαρχες τουλάχιστον συμπεριφορές της πλειοψηφίας των ανθρώπων.

Υπάρχει όμως σε όλα αυτά κάτι το εντυπωσιακό: η αποστροφή της αντίληψής μας από την ουσία αυτού του γεγονότος, που δεν είναι άλλη από την συστηματική καθαίρεση και φόνευση βασιλιάδων από την ίδια την κοινότητα στην οποία βασίλευσαν.
Ο βασιλιάς σε αυτόν τον τύπο κοινωνικής οργάνωσης εμφανίζεται να είναι μία μορφή εξουσίας, όχι τόσο μεταξύ των ανθρώπων, όσο πάνω στις δυνάμεις της φύσης προκειμένου να επιτυγχάνονται οι προσδοκίες της κοινότητας. Η εξύψωσή του δηλαδή πάνω από την κοινότητα παρέχεται σε αυτόν με τελετουργικό τρόπο προκειμένου να έχει το αναγκαίο κύρος απέναντι στις δυνάμεις της φύσης. Η κοινότητα όμως έχει την δυνατότητα, όπως παρέχει αυτή την εξύψωση, με ανάλογο τρόπο και να την αναιρέσει.
Η αποτυχία ενός βασιλιά να υποτάξει τις δυνάμεις της φύσης προκειμένου να ικανοποιήσει τις προσδοκίες της κοινότητας κινητοποιεί αυτόματα την δικαιοδοσία της κοινότητας να τον καθαιρέσει, πράγμα που οι δεισιδαιμονικές επιταγές ταυτίζουν με την τελετουργική φόνευσή του.
Η αφετηρία του τελετουργικού φόνου και ανθρωποφαγίας αποδίδεται στην φόνευση του κυρίαρχου αρσενικού και στην συνομολόγηση της ισοτιμίας των μελών της κοινότητας. Ο απόηχος αυτού του τύπου κοινωνικής οργάνωσης φτάνει μέχρι τις μέρες μας με την επισφράγιση της ισοτιμίας αυτών που, με συμβολικό τρόπο, πίνουν το αίμα και τρώνε την σάρκα του Χριστού.

Αυτό όμως που είναι εντυπωσιακό, και από το οποίο μοιάζει να αποστρέφουμε το βλέμμα, είναι πως, η εξέλιξη των ανθρώπινων κοινωνιών, πέρα από τα επιτεύγματα σε επίπεδο μείωσης των δεισιδαιμονιών και της φονικής μανίας, στο επίπεδο της κοινωνικής οργάνωσης παρουσιάζει ένα σοβαρό πισωγύρισμα προς την κατεύθυνση της ζωικής κατάστασης.
Στην ζωική κατάσταση κατά κύριο λόγο η φυσική ισχύς δίνει την εξουσία σε ένα κυρίαρχο αρσενικό με έναν δεδομένο και προβλέψιμο ζωικό τρόπο. Αυτή η ζωική κατάσταση, όσο αφορά το ανθρώπινο είδος ανατράπηκε πριν από δεκάδες χιλιάδες χρόνια αναδεικνύοντας την ικανότητα των ανθρώπων να επιλέγουν συνειδητά και να συνεργάζονται ισότιμα, διαμορφώνοντας μια πρωτόγνωρη και μοναδική συνθήκη, που κατανοούμε ως την ανθρώπινη συνθήκη.

Αυτή η διαδικασία όμως ανάπτυξης των ιδιαίτερων ανθρώπινων ικανοτήτων, ανατράπηκε πριν λίγες χιλιάδες χρόνια με την επινόηση της δουλείας και της υποταγής ανθρώπων σε ανθρώπους.
Τα συλλογικά επιτεύγματα δηλαδή των ανθρώπων, όπως οι καλλιέργειες, η κτηνοτροφία και τα εργαλεία, μετατράπηκαν σε αφορμή αλλά μαζί και στα εργαλεία ώστε να υποδουλώνονται άνθρωποι σε άλλους ανθρώπους, όμοια σαν να ήταν τα πρόβατά τους, τα γελάδια, ή τα μελίσσια τους.
Έκτοτε, τα συλλογικά επιτεύγματα των ανθρώπων, μέσα από πολλές και διάφορες εκδοχές αλλά πάντα με ανάλογο αποτέλεσμα, μετατρέπονται σε εξωσωματικά εργαλεία ισχύος και επιβολής ανθρώπων πάνω σε ανθρώπους, λειτουργώντας όπως ακριβώς κατά το ζωικό παρελθόν λειτουργούσε η σωματική δύναμη. Ο Προμηθέας, το σύμβολο της συλλογικής γνώσης, βρίσκεται αλυσσοδεμένος, και η ανθρώπινη γνώση, μαζί και κάθε επίτευγμα, βρίσκεται στα χέρια των κυρίαρχων που τα κραδαίνουν με στόμφο σαν νάτανε δικά τους, δημιουργώντας όλο και μεγαλύτερες ανισότητες, σκορπώντας την δυστυχία σε όλο και περισσότερους ανθρώπους.

Έτσι λοιπόν, ο σύγχρονος πολιτισμένος κόσμος μας ανάγει την επιδίωξη της κυριαρχίας και της επιβολής, μαζί και τα μέσα επίτευξης αυτών, σε υποτιθέμενο δικαίωμα κάθε ανθρώπου, εξιδανικεύει και νομιμοποιεί αυτό που στην αρχή του ανθρώπινου πολιτισμού ήταν αδιανόητο: να ξεχωρίσει κάποιος σε βάρος των υπολοίπων.

Αξίζει λοιπόν να αναζητήσουμε και να μελετήσουμε την διαδικασία μέσα από την οποία ο άλλοτε χρηστικός και αναλώσιμος βασιλιάς-υπηρέτης του κοινού συμφέροντος, μετατράπηκε σε δυνάστη με δύναμη ικανή να παρασέρνει τον λαό του και άλλους λαούς σε κάθε είδους δεινά, ανάλογα με τις εμμονές και τις προσωπικές του επιδιώξεις.
Αξίζει ακόμα να αναζητήσουμε πώς εμείς οι πολιτισμένοι επιτρέπουμε ο Προμηθέας να παραμένει αλυσσοδεμένος και τα ανθρώπινα επιτεύγματα να συγκεντρώνονται στα χέρια λίγων και να μετατρέπονται σε μέσα υποδούλωσης και εκμετάλλευσης των πολλών από τους λίγους, διαμορφώνοντας πρωτοφανείς ανισότητες.
Αξίζει να αναζητήσουμε τα αόρατα δεσμά που μας παρασέρνουν προς τα πίσω, στο σημείο από το οποίο η άνθρωποι δραπέτευσαν από την κατάσταση του ζώου.

Κυρίως όμως, αξίζει να αναζητήσουμε τους σύγχρονους όρους "τελετουργικής φόνευσης του βασιλιά", πάνω στους οποίους θα θεμελιωθούν οι νέοι όροι ισοτιμίας, εξασφαλίζοντας ότι σε όποιον και για όσο ανατίθεται από την κοινωνία να ξεχωρίσει, αυτός θα λειτουργεί αποκλειστικά προς όφελός της. Ας μην παραγνωρίζουμε δε, πως αν δεν σταθούμε σε αυτό το θέμα το ίδιο σχολαστικοί με τους προγόνους μας, αδιαφορώντας και τεμπελιάζοντας, οι εντυπωσιακές ικανότητες που αφιερώνουμε προς χάρην του ανταγωνισμού και της κυριαρχικότητας, αναπόφευκτα θα οδηγήσουν την ανθρωπότητα σε πολύ περισσότερα δεινά από όσες απολαύσεις.

20150828

Δέκα φίλοι και η μισθολογική μονάδα

Η τεχνητή λίμνη του Λάδωνα. Φωτογραφία από το διαδίκτυο.

Μία παρέα 10 φίλων ξεκίνησε να δημιουργήσει μια κοινότητα δίπλα σε ένα υδροϋλεκτρικό φράγμα. Από αυτή την παρέα:
ο ένας θα είναι ο αγρότης,
ο άλλος θα είναι ο γιατρός,
ο άλλος θα είναι ο φούρναρης,
ο άλλος θα είναι ο χτίστης,
ο άλλος θα είναι ο δάσκαλος,
ένας θα είναι ο διευθυντής του υδροϋλεκτρικού σταθμού,
δύο θα είναι τεχνικοί του υδροϋλεκτρικού σταθμού,
ένας θα είναι ο δικαστής και,
ένας ο γραμματέας του δικαστή.

Το υδροϋλεκτρικό φράγμα αποφέρει στην κοινότητα έσοδα που καλύπτουν τις μισθοδοσίες.
Αν εσείς είσασταν ο δικαστής, σε ποιον πιστεύτετε θα έπρεπε να αποδοθεί η βασική μισθολογική μονάδα; [Μπορούμε, για να είναι πιο χειροπιαστό το παράδειγμα, να θεωρήσουμε ότι μία μισθολογική μονάδα αντιστοιχεί στις καθαρές μηνιαίες αποδοχές που ισχύουν σήμερα και είναι 494 ευρώ.]

Σε πόσες μισθολογικές μονάδες θα προτείνατε να διαμορφωθεί ο μισθός των υπολοίπων αλλά και ο δικός σας;
1 μισθολογική μονάδα;
1,5 μισθολογική μονάδα;
2 μισθολογικές μονάδες;
3 μισθολογικές μονάδες;
5 μισθολογικές μονάδες;
10 μισθολογικές μονάδες;

Αντίστοιχα, αν εσείς ήσασταν ο χτίστης, σε ποιόν πιστεύετε θα έπρεπε να αποδοθεί η βασική μισθολογική μονάδα, και σε πόσες μισθολογικές μονάδες θα προτείνατε να διαμορφωθεί ο μισθός των υπολοίπων αλλά και ο δικός σας;


20150826

Ο λαός και η ισοτιμία

Ο προοδευτικός άνθρωπος δεν αγωνίζεται για τον εαυτό του αλλά πρώτα για τους άλλους, τους οποίους τους συναισθάνεται βαθειά, και αναγνωρίζει ως δικό του όφελος μόνο αυτό που θα προέλθει από το όφελος όλων.

Ποιός είναι ο λαός;

Ο λαός, είναι ο κούριερ που τρέχει μες στην βροχή, ο οικοδόμος που σακατεύει το κορμί του, είναι η γιαγιά στο δυαράκι, η πιτσιρίκα υπάλληλος για 500 ευρώ, οι συγκολλητές με τα κοκκινισμένα πρόσωπα, ο αγρότης που μετρά τα δανεικά, οι σύγχρονοι δούλοι των 400 ευρώ και οι όμηροι των 800.

Λαός όμως, είναι ακόμα ο επιτήδειος των επιδοτήσεων, ο υπάλληλος ΔΕΚΟ που μες στην κρίση εξακολουθεί να εισπράτει 5.000 ευρώ τον μήνα, ο γιατρός που η φτώχεια "δεν είναι δικό του πρόβλημα", οι πενηντάχρονοι συνταξιούχοι, κι άλλοι πολλοί που καμαρώνονται με την όποια καπατσοσύνη τους και με την "ελέω θεού" -όπως φανερά ή κρυφά πιστεύουν- ανωτερότητά τους.

Ο λαός δεν είναι ένα νεφέλωμα δίκαιων πλην αδικημένων και καταπιεσμένων οντοτήτων. Αντίθετα, είναι ένα σύνθετο πλέγμα ατόμων και συλλογικοτήτων που αναπτύσσουν συγκρουόμενα συμφέροντα.
Πάνω από τον λαό από την άλλη, οι κυρίαρχοι, δεν αποτελούνται από μία κάστα μεταλλαγμένων ανθρωποειδών. Αντίθετα, και οι κυρίαρχοι είναι μία ιδιαίτερη συλλογικότητα στην οποία, αναγκαστικά ή οικειοθελώς, ο λαός έχει επιτρέψει να συσσωρεύει πλούτο και ισχύ πέρα από τον δικό του έλεγχο, και μάλιστα, ακόμα χειρότερα, ανέχεται τον δικό του έλεγχο από αυτή την ιδιοτελή και υστερόβουλη μειοψηφία.

Ποιά ισοτιμία;

Η ισοτιμία είναι ο πρώτιστος όρος και εγγυητής της ειρηνικής συνύπαρξης των ανθρώπων. Δεν είναι μία αφελής ουτοπία αλλά η μόνη πραγματικότητα που μπορεί να εγγυηθεί την επιβίωση και την ευζωία των ανθρώπων.

Οι οικονομικές ανισότητες είναι οι πιο κραυγαλέες, ωστόσο, δεν είναι οι μόνες. Οι ειδικοί, αυτοί που "ξέρουν", αυτοί που συνεννοούνται μόνο πίσω από κλειστές πόρτες, αυτοί που με ζήλο ανεβαίνουν σε βάθρα και άμβωνες και αυτοί που με ευκολία ξεστομίζουν πύρινους λόγους για να κατακεραυνώσουν τους άλλους, είναι οι θαυμαστοί θεματοφύλακες των ανισοτήτων στο παρελθόν, το παρόν, και το μέλλον.

Τι εμποδίζει την συστράτευση του λαού για την ισοτιμία;

Η συστράτευση του λαού για την ισοτιμία εμποδίζεται κατ' αρχήν από την κρυφή πεποίθηση του καθενός ότι με τις δυνάμεις του θα ξεχωρίσει, θα ανέλθει, θα καταφέρει να λάμψει και να κυριαρχήσει μέσα στον περίγυρο και στην κοινωνία. Πώς θα μπορούσε να γίνει δελεαστικό ένα όραμα στο οποίο όλοι είναι ίσοι και δεν έχουν δικαίωμα να ξεχωρίσουν από τους άλλους; Πώς θα μπορούσε να πει κανείς σε έναν άνθρωπο "μην λάμψεις, μην πας να πετάξεις;" Ένα τέτοιο όραμα θα μπορούσε να κάνει τον κόσμο πιο σκοτεινό από όσο είναι τώρα.

Όλοι οι άνθρωποι θέλουν να ξεχωρίζουν, να εκπέμπουν -ο καθένας με τον δικό του τρόπο- υγεία, δύναμη και ζωντάνια, και αυτό είναι ένα δικαίωμα τόσο σημαντικό, όσο το δικαίωμα στην κατοικία και την εργασία. Με ποιό τρόπο λοιπόν η ισοτιμία εκτός από ασφάλεια θα μπορούσε να προσφέρει και ευζωία;
Μια πιθανή απάντηση είναι, μέσα από την παιδεία. Η επένδυση στην ικανότητά μας να συναισθανόμαστε τους άλλους και τον εαυτό μας ως ένα ενιαίο σύνολο. Βλέπουμε συχνά γύρω μας το παράδειγμα ανθρώπων που έχουν αναπτύξει αυτή την ικανότητα κατευθύνοντας την ζωτικότητα και δημιουργικότητά τους προς όφελος συλλογικών επιτευγμάτων. Ξεχωρίζουν μέσα από αυτά που προσφέρουν και όχι μέσα από αυτά που οικειοποιούνται.
Αποτελεί πολιτισμική επιλογή των ανθρώπων το αν θα προβάλουν την μοναδικότητά τους κραδαίνοντας φονικά όπλα, επιδεικνύοντας κακόγουστα αντικείμενα πολυτελείας, συγκεντρώνοντας αχρείαστο πλούτο, επιβάλλοντας την εξουσία τους, ή προσφέροντας αφιλοκερδώς τα πνευματικά και υλικά επιτεύγματά τους.
Μπορούμε μέσα από την παιδεία να απελευθερώσουμε τον Προμηθέα, να τον ανάγουμε σε σύμβολο και ιδανικό, και να εργαστούμε ώστε κάθε γνώση και κάθε επίτευγμα να ανήκει σε όλους τους ανθρώπους και όχι να είναι εργαλείο επιβολής και υποδούλωσης.

Γιατί η ισοτιμία είναι αναγκαία;

Η ισοτιμία δεν αποτελεί ένα καινούργιο αίτημα για την ανθρωπότητα. Η ικανότητά μας δε, να διατηρούμε σε ορισμένες κοινωνίες, είτε να επιδιώκουμε στις δικές μας, την ισοτιμία με συνειδητό τρόπο προκειμένου να αποφεύγουμε τα δεινά του ανταγωνισμού, αποτελεί το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό που μας ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα ζώα τα οποία δεν είναι σε θέση να αναγνωρίζουν την προοπτική της μιας ή της άλλης επιλογής.
Η δυνατότητα να επιλέγουμε και να λειτουργούμε τις κοινωνίες μας με βάση την ισοτιμία καταπιέστηκε από την στιγμή που κάποιοι μέσα από την αρπαγή και συγκέντρωση αγαθών κυριάρχησαν. Η συγκέντρωση όμως αγαθών ως μηχανισμός δημιουργίας εξουσίας, διαμορφώνει ένα ανταγωνιστικό περιβάλλον μέσα στο οποίο οι κοινωνίες είναι αναγκασμένες ολοένα να μεγεθύνονται προκειμένου να είναι σε θέση να διατηρούν την ισχύ τους οι κυρίαρχες τάξεις. Αυτή η επιδίωξη διαρκούς μεγέθυνσης ή "ανάπτυξης", όπως συνηθίζουμε να λέμε, αποτελεί μια ουτοπία και ένα καταστροφικό αδιέξοδο.

Αυτό το αδιέξοδο το διέκριναν πολλές ολιγομελής κοινωνίες και επεδίωξαν μέσα από πολλούς και διαφορετικούς τρόπους που έχουν καταγράψει οι ανθρωπολόγοι να διαμορφώσουν συνθήκες ισοτιμίας. Στις σημερινές συνθήκες πολυπληθών κοινωνιών, η κοινωνική οργάνωση με βάση την ισοτιμία μοιάζει με βάση τις υπάρχουσες εμπειρίες να αποτελεί ένα δυσεπίλυτο πρόβλημα.
Παρ' όλ' αυτά στην επιταχυνόμενη εποχή μας, όπως και οι άνθρωποι που ζούσαν ή ζουν σε ολιγομελής κοινωνίες, δεν έχουμε άλλη επιλογή από το να διαμορφώνουμε διαρκώς κοινωνικά πειράματα επιδιώκοντας μορφές κοινωνικής οργάνωσης βασισμένες στην ισοτιμία.
Αυτή είναι η μόνη επιλογή που, στην προοπτική της, μπορεί να διαμορφώσει συνθήκες ευζωίας για όλους τους ανθρώπους, αλλά και, κυρίως, να αποτρέψει την ανθρωπότητα από την αυτοκαταστροφή της.

Η ελληνική εμπειρία

Η πρόσφατη πολιτική εμπειρία στην Ελλάδα, μας επιβεβαιώνει πως καμμία ουσιαστική αλλαγή δεν θα επέλθει στην κατεύθυνση της ισοτιμίας από ανθρώπους που παρουσιάζονται ως "αυτοί που ξέρουν και εργάζονται για το κοινό όφελος". Κάθε άνθρωπος, ανάλογα βέβαια με το εύρος της λογικής και ηθικής υπόστασής του, ενεργεί μέσα στο συγκεκριμένο εύρος των ανθρώπινων ικανοτήτων. Έγινε φανερό το σοβαρό έλλειμα που παρουσιάστηκε αυτή την περίοδο στην διατύπωση από τις ηγετικές ομάδες ερωτημάτων που να υπερβαίνουν το πλαίσιο στο οποίο κινείται μέχρι σήμερα το υπάρχον σύστημα για να εξυπηρετείται.

Εκτός όμως από αυτό, πρέπει να αναλογιστούμε πολύ σοβαρά τα προβλήματα που προκύπτουν από την ίδια την λογική και ηθική υπόσταση των ανθρώπων που αποζητούν να βρίσκονται σε θέσεις εξουσίας. Είναι δε πάντα εντυπωσιακό πόσο άμεσα και δυναμικά, ως κυρίαρχο διακύβευμα κάθε εξουσίας ανάγεται η αυτοσυντήρησή της.

Για ακόμα μία φορά τεκμηριώθηκε πως είναι πολύ εύκολο η ανιδιοτελής προσφορά πολλών σε έναν σκοπό, να εξαργυρωθεί μέσα σε μία μόλις στιγμή με οποιονδήποτε τρόπο και σε οποιαδήποτε κατεύθυνση από αυτούς που παρουσιάζονται ως θεματοφύλακες αυτού του σκοπού. Αυτό φυσικά δεν είναι λόγος οι άνθρωποι να σταματήσουν να μοιράζονται και να προσφέρουν, αλλά είναι λόγος οι άνθρωποι που θέλουν να μοιράζονται και να προσφέρουν να διαμορφώνουν ταυτόχρονα κανόνες που θα προστατεύουν τα επιτεύγματα της συλλογικής γνώσης και δράσης από οποιαδήποτε επιβουλή.

Δεν χωρά αμφιβολία πως προϋπόθεση για ένα κίνημα που επιδιώκει την ισοτιμία στην κοινωνία και θεμελιώδης αρχή του, δεν μπορεί να είναι άλλο από την διαμόρφωση κανόνων ισοτιμίας και δημοκρατίας στο εσωτερικό του. Κανόνες που να προφυλάσσουν τους κόπους και την καλή θέληση των πολλών από την ιδιοτέλεια των λίγων, αλλά, και το σημαντικότερο, να προσφέρουν ένα χειροπιαστό παράδειγμα διαφορετικών αξιών και επιλογών σε ολόκληρη την κοινωνία.

Η εργασία στον δημόσιο χώρο αποτελεί και η ίδια δημόσιο χώρο

Συνηθίζεται η αριστερά να υπερασπίζεται το δικαίωμα των εργαζόμενων σε δημόσιες και κοινωνικές υπηρεσίες να αυτοδιαχειρίζονται τον εργασιακό τους χώρο καθώς και να επικροτεί την εξασφάλιση επιμέρους εργασιακών προνομίων.

Προτού όμως σταθούμε στο ποιό είναι το περιεχόμενο της αυτοδιαχείρισης ενός δημόσιου χώρου είναι καλό να προσδιορίσουμε το περιεχόμενο του ίδιου του δημόσιου χώρου καθώς και της εργασίας σε αυτόν.

Οποιοσδήποτε δημόσιος χώρος, στην αφετηρία του, εξασφαλίζεται ή δημιουργείται προκειμένου να εξυπηρετεί, κατά κύριο λόγο, ανάγκες των κοινωνικά αδύναμων κατά τρόπο που να διασφαλίζει την ισονομία και την κοινωνική ειρήνη.
Ο δημόσιος χώρος αποτελεί κοινό κτήμα όλης της κοινωνίας. Είναι ο χώρος που με κοινή συμφωνία παραχωρείται σε όλα τα μέλη της κοινωνίας, ώστε να τον απολαμβάνουν ισότιμα. Πρακτικά αυτό σημαίνει πως είναι ο χώρος που εξασφαλίζει πως και οι πιο αδύναμοι μπορούν να απολαμβάνουν αγαθά που αλλιώς θα απολάμβαναν μόνο κάποιοι προνομιούχοι.
Η κατοχύρωση, δημιουργία, διεύρυνση και εξέλιξη του δημόσιου χώρου αποτελούν μαζί το κύριο εργαλείο για την διατήρηση της ισονομίας και της κοινωνικής ειρήνης. Η δημοκρατία, από την άλλη, αποτελεί την κύρια προϋπόθεση ώστε αυτό το εργαλείο να αξιοποιείται αλλά και να εξελίσσεται το ίδιο. Αυτή η γνώση, του τί μπορεί και τί δεν μπορεί να κατέχει ή να απολαμβάνει ο καθένας, στην πιο απλή διατύπωσή της, "αυτό που δεν μπορούν να το έχουν όλοι δεν θα το έχει κανείς", αποτελεί τον θεμελιώδη κανόνα και την αφετηρία του ανθρώπινου πολιτισμού.

Άλλοτε, ο δημόσιος χώρος προϋπάρχει, οπότε η κοινωνία μπορεί να επιλέξει την διαφύλαξη του δημόσιου χαρακτήρα του προστατεύοντάς τον από τις ιδιωτικές επιβουλές.
Τέτοια παραδείγματα δημόσιου χώρου είναι, οι παραλίες, τα βουνά, τα δάση, τα ποτάμια, ο ορυκτός πλούτος, ο άνεμος, τα ραδιοκύματα κτλ., μαζί όμως και η ανθρώπινη διάνοια και τα επιτεύγματά της ανά τους αιώνες.

Άλλοτε, ο δημόσιος χώρος δημιουργείται, λειτουργεί, καθώς και μπορεί να εξελίσσεται απεριόριστα αν αυτό επιλέγει η κοινωνία, μαζί με τα επιτεύγματα των ανθρώπων στο πεδίο της γνώσης, της ηθικής, των επιστημών και των τεχνολογιών.
Τέτοια παραδείγματα, τόσο άυλου όσο και υλικού, δημόσιου χώρου είναι η κοινωνική οργάνωση, η δικαιοσύνη, η παιδεία, η ασφάλεια, η ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, οι συγκοινωνίες, η ενέργεια, η ύδρευση, δηλαδή η αναπτυσσόμενη ανθρώπινη διάνοια και τα επιτεύγματά της στο σύνολό τους.

Ποιό είναι το περιεχόμενο της εργασίας στον δημόσιο χώρο;
Όπως προσδιορίσαμε τον δημόσιο χώρο, ανάλογα μπορούμε να προσδιορίσουμε και την εργασία σε αυτόν. Έτσι θα μπορούσαμε να την χωρίσουμε σε τρία μέρη:
Στην εργασία που διασφαλίζει τον δημόσιο χώρο από όσους τον επιβουλεύονται (π.χ. δάση, γενετικοί κώδικες).
Στην εργασία που διαχειρίζεται τον δημόσιο χώρο ώστε να προσφέρει αυτό που η κοινωνία κρίνει ως καλύτερο (π.χ. ηλεκτρική ενέργεια).
Στην εργασία που διευρύνει το περιεχόμενο και την αξία που έχει ο δημόσιος χώρος για το σύνολο της κοινωνίας (π.χ. παιδεία, έρευνα).

Από όποια πλευρά και να το κοιτάξουμε, θα αποτελούσε μια παράξενη επιλογή να συμπεριλαμβάνουμε στο περιεχόμενο της εργασίας στον δημόσιο χώρο ειδικά και επιμέρους προνόμια για συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζόμενων σε αυτόν.
Τί είναι όμως αυτό που μας κάνει να δυσανασχετούμε απέναντι σε μια τέτοια επιλογή; Μα ακριβώς επειδή πρώτα και κύρια αντιβαίνει την αφετηρία της ύπαρξης του ίδιου του δημόσιου χώρου που είναι η εξασφάλιση της ισοτιμίας. Είναι δε, ολότελα παράδοξο να αναθέτουμε σε κάποιον να διασφαλίζει, να διαχειρίζεται και να διευρύνει τον δημόσιο χώρο, γνωρίζοντας πως ο ίδιος αποζητά για τον εαυτό του ειδικά και επιμέρους προνόμια.

Πέρα από αυτά όμως είναι σημαντικό να αναλογιστούμε πως, η εργασία στον δημόσιο χώρο αποτελεί και η ίδια δημόσιο χώρο. Θα περίμενε κανείς μία κοινωνία να επιλέγει για το συμφέρον της ώστε, μέρος του αντικείμενου εργασίας των εργαζόμετων στον δημόσιο χώρο να είναι και η διασφάλιση, διαχείριση και διεύρυνση της ίδιας της εργασίας τους ως συλλογικού κτήματος ολόκληρης της κοινωνίας. Μέσα από μια τέτοια επιλογή, η έννοια της αυτοδιαχείρισης δεν μπορεί να αναφέρεται αποκλειστικά στους επιμέρους εργαζόμενους, αλλά στο σύνολο της κοινωνίας.

Η προοδευτικότητα έχει την ευθύνη να επιδιώξει την διαμόρφωση πρακτικών που θα μετατρέψουν την εργασία στον δημόσιο χώρο, από έναν μηχανισμό φθοράς και ακύρωσης του συνόλου του δημόσιου χώρου, σε ένα δυναμικό εργαλείο διεύρυνσης της δημοκρατίας και της ισοτιμίας.